IV хэсэг
Хямрал, хүндрэлийн бүхий л цаг үед улсын эдийн засгийг нуруундаа үүрч ирсэн, өнөөдрийн төсвийн орлогын ачааны хүндийг дааж яваа “Эрдэнэт үйлдвэр” нийгмийн хариуцлага, хариуцлагатай уул уурхайн хамгийн тод жишээ, итгэл найдвар нь болдог. 110 мянган хүн амтай хотын тулах багана, үйлдвэр дагасан ханган нийлүүлэгч болон туслан гүйцэтгэгч олон зуун компанийн орлогын эх үүсвэр, ажил олгогч нь зуун дамнасан энэ л үйлдвэр юм. Төрийн өмчийн бодлого, зохицуулалтын газраас “Эрдэнэс Монгол” руу тус үйлдвэр шилжсэн. “Эрдэнэс Монгол” нэгдлийн Зэс, металлын группт “Эрдэнэт үйлдвэр” багтдаг болсон. Тус нэгдэл нь ашиглалтын 63, хайгуулын 21 ордтой. Төрийн өмчит болон төрийн өмчийн оролцоотой 39 хувийг өөртөө нэгтгэсэн.
“Эрдэнэт үйлдвэр”-ийн хувьд зэсийн АМНАТ хэт өндөр, тэр хэрээр үйлдвэрт дарамт үүсгэж байгааг хэлж байсан юм. Мөн тендер, худалдан авах ажиллагаатай холбоотой хүндрэлүүд ч гарч эхэлсэн байна. Хууль эрх зүйн өнөөгийн зохицуулалт нь зогсолтгүй ажиллах ёстой уурхайн үйлдвэрлэлийн хэвийн үйл ажиллагаанд сөргөөр нөлөөлөх болжээ. Цаг хугацаанд нь хүнд даацын автомашинууд худалдаж авахаас эхлэн уулын ажил хэвийн үргэлжлэхэд харилцан адилгүй сорилтууд тулгарч байна.
Зэсийн АМНАТ хувьд ч, хувьсгалд ч амсхийх чөлөө үл олгоно. Тэрчлэн худалдан авах ажиллагаатай холбоотой тендерийн сонгон шалгаруулалт төр болон төрийн өмчийн оролцоотой компани, аж ахуйн нэгж, хувийн хэвшилд ч ажил удаашрах, өргөтгөл, шинэчлэл хойшлох, шинэ төсөл эхлүүлэх боломжийг хязгаарлах бодит шалтгааны нэг болоод удаж байгаа. Энэ зовлон "Эрдэнэт үйлдвэр"-ийг ч тойрсонгүй, дайрчээ.
Монголдоо хожуу “эргэн ирсэн”, 100 жилийн түүхтэй орчин цагийн уул уурхайн “нэрийн хуудас” Эрдэнэтчүүдийн төдийгүй Монгол Улсын урагшлах, хөгжих үүц хэвээрээ байна. Багадаа л хагас зуун жил хамгийн сайнаараа тэжээн, тэтгэх хэмжээний нөөц баялаг тээнэ. Зэсийн баяжмалаа боловсруулж, нэмүү өртөг шингээх тусам эдийн засагт, төсөвт ирэх орлого, ашиг, тус нэмэр нь их л томоор тодорхойлогдох нь дамжиггүй.
Б.Баяртогтох Itoim.mn сайт, сэтгүүлч
Эдийн засгийн сэтгүүлчдийн клубын Ерөнхий зохицуулагч,















