• Эрдэнэт үйлдвэр 41 жилийн төрсөн өдрөөрөө ажилчиддаа "сюрприз" барив

            Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэр ашиглалтанд орж, анхны баяжмалаа хүлээн авсан 12 дугаар сарын 14-ний түүхэн өдөрт зориулсан баярын хурал, урлагийн тоглолт Эрдэнэт үйлдвэрийн Соёл урлагийн цогцолборт боллоо. Баярын хуралд “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн, орлогч захирлууд, бүтцийн нэгжийн удирдлагууд, цех бүрийн төлөөлөл болсон ажилтан ажиллагсад, шилдэг тэргүүний залуучууд оролцсон юм. Баярын хурлыг нээж “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн үг хэлж, баялаг бүтээгч мянга мянган уурхайчиддаа мэндчилгээ дэвшүүллээ. 2019 оныг Эрдэнэт үйлдвэр “Хөрөнгө оруулалт, бүтээн байгуулалтын жил” болгон зарласантай холбогдуулан ажлын үр дүнгээ тайлагнаж, хөдөлмөрч бүтээлч хамт олныхоо хийсэн бүтээснийг олны сонорт хүргэлээ.     Баярын энэ өдөр “Хөдөлмөрийн хүндэт медаль”-аар Б.Наранбаатар, С.Ганбаатар, Б.Баярсайхан, Ч.Отгон, “Тэргүүний уурхайчин” цол тэмдгээр Д.Баатар, П.Нямсүрэн, Л.Энхбаяр, Б.Чулуунбаатар, Д.Давааням, “Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яамны жуух бичгээр Б.Батбилэг, Л.Болдоо, Б.Дэрэм, Х.Батмөнх, Б.Баттөгс, Д.Мөнхтөр, Г.Эрдэнэсүрэн, Ч.Мөнхбаатар нарыг шагнаж урамшууллаа. Мөн бүтээн байгуулалтын ажлыг төлөвлөгөөт хугацаанаас нь өмнө ашиглалтад хүлээн авахад хүч хөдөлмөрөө дайчлан ажилласан Л.Батбаяр, Мартынов В.В, Э.Хашбат, Э.Доржболд, З.Энхбаатар, Козорез А.В, Б.Анхбат, А.Кудербай, Белянкин В.П, Б.Бат-Эрдэнэ, Н.Мөнхчулуун, Х.Батзориг, Г.Мягмарцэрэн, Г.Ганчулуун, С.Ууганбаяр, Сапрыкин В.А, Д.Ёлкасүрэн, Д.Дандар нарыг мөнгөн шагналаар шагнав.           Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн үйлдвэрийн 41 жилийн ойг тохиолдуулан Эрдэнэт үйлдвэрийн төлөө хийж бүтээсэн бүхэнд нь талархал илэрхийлж, хамт олноо манлайлсан Б.Тэгштуяа, Д.Цогтсайхан, Т.Ганболд, Г.Бат-Эрдэнэ, Н.Баяржаргал, Г.Болдхуяг, Э.Лхагважав, Б.Данаажав нарт амины орон сууцны түлхүүр гардуулсан юм. Баяр дээр баяр нэмсэн энэхүү түлхүүр гардуулах ёслолын үйл ажиллагаа олон хүний сэтгэлийг хөдөлгөлөө. Хамт олондоо үлгэр жишээ ажиллаж, хийж бүтээх хүсэл тэмүүллээр “жигүүрлэсэн” эдгээр найман залууд Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын Цагаанчулуут багийн нутаг дэвсгэрт байрлах Эко хороолол дахь хаус, таунхаусыг бэлэг болгон өгсөн. Орчин үеийн хэв загвартай амины орон сууц нь 64м.кв талбай бүхий 3 өрөө, дулаан гаражаас бүрдсэн бол хоёр давхар бүхий таунхаус барилга нь нийт 116м.кв талбайтай, хоёр ариун цэврийн болон унтлагын өрөө, гал тогоо, зочны өрөөнөөс бүрдсэн тохилог сууц юм. Залуу ажилчид, тэдгээрийн гэр бүлийг дэмжсэн энэхүү гэнэтийн бэлэг Эрдэнэт үйлдвэр 41 жилийн төрсөн өдрөөрөө ажилчиддаа барьсан сюрприз байв.          Энэ үеэр шагнал гардсан уурхайчдын сэтгэгдлээс хүргэхээр бэлтгэлээ. Баяжуулах үйлдвэрийн НБХ-ийн Тоног төхөөрөмжийн засварчин Г.БАТ-ЭРДЭНЭ     Би эхнэр, 3 хүүхдийн хамт амьдардаг. Эрдэнэт үйлдвэрт 19 дэх жилдээ ажиллаж байна. Өнөөг хүртэлх хөдөлмөр зүтгэлийг минь үнэлж, итгэл хүлээлгэсэн үйлдвэрийнхээ удирдлагуудад талархал илэрхийлье. Миний бие 2010 онд Баяжуулах үйлдвэрийн “Хөдөлмөрийн аварга”, 2013 онд цехийн “Шилдэг засварчин”, 2014 онд Эрдэнэт үйлдвэрийн “Хөдөлмөрийн аварга”, 2016 онд Баяжуулах үйлдвэрийн “Шилдэг бригадын дарга”-аар шалгарч байсан. Цаашид хийхээр бодож санасан зүйл их бий. Урмаар тэтгэсэн итгэлийг тань алдахгүйн төлөө хичээх болно. Эрдэнэт үйлдвэртээ маш их баярлалаа. Үйлчилгээ аж ахуйн цехийн ажилтан Б.ТЭГШТУЯА     Үйлдвэрийнхээ удирдлагуудаас байрны түлхүүр гардаж авна гэдэг хүний амьдралд ховорхон тохиох аз завшааны нэг гэж бодож байна. Сэтгэл хөдөлж, баярын нулимс бөмбөрлөө. Үгээр хэлэхийн аргагүй сайхан байна. Хамт олондоо, Үйлчилгээ аж ахуйн цехийн дарга Б.Туяа болон Эрдэнэт үйлдвэрийн нийт удирдлагууддаа талархал илэрхийлье. Та нартаа маш их баярлалаа. Баяжуулах үйлдвэрийн ӨНХ-ийн тээрмийн машинч Б.ЧУЛУУНБААТАР     Өнөөдөр “Тэргүүний уурхайчин” цол тэмдгээр шагнагдлаа. Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэрийн Өөрөө нунтаглах хэсэгт 13 жил тээрмийн машинчаар ажиллаж байна. Салбарынхаа хамгийн том шагналыг хүртлээ. Сэтгэл их догдолж байна. Би уурхайчин мэргэжилдээ хайртай. Баялаг бүтээгч нийт хамт олондоо баярлалаа. Та бүхэндээ ойн баярын мэнд дэвшүүлж, амьдралд нь аз жаргал, эрүүл энхийг хүсье. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Ш.Отгонбилэг агсанд зориулсан үзгэн хөшөөний нээлт боллоо

                Өнөөдөр Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Төр нийгмийн нэрт зүтгэлтэн, Монгол-Оросын хамтарсан Уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирал асан Ш.Отгонбилэгийн гэгээн дурсгалд зориулсан үзгэн хөшөөний нээлт боллоо. Хөшөөний нээлтийн ёслолын үйл ажиллагаанд ЗГХЭГ-ын дэд дарга У.Бямбасүрэн, “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн, “Монгол-21” сангийн тэргүүн Д.Туяа, “Сэцэн” ХХК-ийн захирал Б.Цэдэндорж болон үйлдвэрийн бүтцийн нэгжийн удирдлагууд, хэвлэл мэдээллийн төлөөлөл оролцов. Энэхүү хөшөөг цагаан гантиг суурин дээр Ш.Отгонбилэг агсны барьж байсан үзэгний дүрсийг, олон түмэнд Шо захирал хэмээн хүндлэгдэж явсныг нь бэлгэдэн куб буюу бүх тал нь тэгш шоо дүрсийн хамт урлан бүтээжээ. Уг хөшөөг түүний нэрэмжит гудамжных нь эхэнд байрлуулсан нь Эрдэнэт хотод өнгө үзэмж нэмсэн үйл явдал болов. Хөшөөний гүйцэтгэгчээр Б.Цэдэндорж захиралтай “Сэцэн” ХХК ажиллаж, үйлдвэрийн Инженерийн зураг төслийн төвийн тэргүүлэх зохион бүтээгч инженер А.Соджаргал хөшөөний дизайныг гаргажээ.                                                                                                                       Т.Батчулуун Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • Бүтээн байгуулалтын нүргээнтэй Эрдэнэтийн уурхайчдын онцгой өдөр

        Зууны манлай Эрдэнэт үйлдвэрийнхэн 41 насны төрсөн өдөртөө  “тэвэр дүүрэн” бүтээн байгуулалт, ололт дэвшлээр бэлэг барьлаа. Тэртээ 1978 оны 12 дугаар сарын 14-ний өдөр уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэр ашиглалтад орж, анхны зэс молибдены баяжмалаа экспортод гаргаж байв. Тэгвэл 41 дэх жилийнхээ босгон дээр  манлай үйлдвэрийн уурхайчид их бүтээн байгуулалтын хоёр дахь үеийг эхлүүлж, техник технологийн өөрчлөлт шинэчлэлийн олон ажлыг амжилттай амжуулжээ. Өөрөөр хэлбэл, тус хамт олон үйлдвэрлэлийн тасралтгүй, найдвартай үйл ажиллагааг ханган ажиллахын зэрэгцээ хүчин чадлаа нэмэгдүүлэх, эдийн засгийн үр ашгийг дээшлүүлэх, ажлын байрны орчин нөхцөлийг сайжрулахад “эргэлт” хийсэн  нэгэн оныг хамтдаа бүтээлээ. Үр дүнтэй, оновчтой хөрөнгө оруулалтын хүрээнд Ил уурхай, Баяжуулах үйлдвэр, Засвар механикийн завод, Авто тээврийн цех зэрэг үндсэн болон бусад үйлдвэрлэлийн цех нэгжид техник технологийн шинэчлэл хийж, ашиглалтад хүлээн авав. Уулын тээврийн шинэ техникүүдийг  хүлээн авах үйл ажиллагаа Ил уурхайн 1280 дугаар түвшинд болсон бол технологийн шинэчлэлийн хүрээнд хийгдсэн томоохон бүтээн байгуулалтыг Баяжуулах үйлдвэрийн төв корпуст өлгийдлөө.       Өнгөрсөн 5 дугаар сарын 1-ний өдрөөс эхэлсэн Хөрөнгө оруулалт, бүтээн байгуулалтын ажлыг уурхайчид өөрсдийн өндөр мэдлэг чадвар, арвин арга туршлага, нарийн зохион байгуулалтын давуу хүчээр бүтээж чадсаныг эл арга хэмжээг нээж хэлсэн үгэндээ “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн тэмдэглэсэн. Тэрээр “Улиран одох гэж буй 2019 он уурхайчид та бидний хувьд ажил хөдөлмөрийн том ул мөрөө үлдээсэн жил боллоо. Энэ онд бид техник технологио боловсронгуй болгох замаар уурхайчид, ажилчдынхаа ажиллах орчин нөхцөлийг сайжруулах, үйлдвэрлэлийн цар хүрээг нэмэгдүүлж, үр ашгийг дээшлүүлэхэд чиглэсэн олон чухал ажлыг төлөвлөж, гүйцэтгэлээ. Өнөөдөр бид энэ ажлаа дүгнэж, албан ёсоор хүлээн авч байна. Эрдэнэт үйлдвэрийн хамт олон бид энэ онд 420 орчим тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалтын шинэчлэл хийлээ. Үүний 20 сая орчим долларыг геологийн хайгуулын бүхий л цогц ажилд зориуллаа. Үр дүнд нь Эрдэнэтийн овоо, ойр орчим дох нөөцийг цаашид 60 жил ажиллах боломжтой гэдгийг тогтоосон. Мөн хоёр хоногийн өмнө манай  Геологи хайгуулын ангийг Геологи хайгуулын экспедиц болгон цар хүрээ, статусыг өргөжүүлэх шийдвэрийг Засгийн газраас гаргасан нь бидний энэ ажлын үр дүн гэдгийг нийт уурхайчдадаа баяртайгаар дуулгая. Бид техникийн болоод технологийн бодлоготой ажиллаж байгаа. Эдгээр шинэчлэл, бүтээн байгуулалтаа энэхүү бодлогын хүрээнд хийж буйг онцлоё. Ингээд бүтээн байгуулалтын ажилд баг болон гар сэтгэл нийлж, ур дүй,  ухаан чадал, хөдөлмөр зүтгэлээ зориулсан уурхайчид, инженер техникийн ажилтнууд, энд оролцсон бүх хүмүүст талархлаа илэрхийлье” хэмээн үргэлжлүүлэн хэллээ. Хөрөнгө оруулалт, бүтээн байгуулалтын жилд Эрдэнэт үйлдвэрийнхэн алсын хараатай,  ажлын байрны орчин нөхцөлийг илүү боловсронгуй түвшинд хүргэсэн шинэчлэл хийж чадсаныг мэргэжилтнүүд энэ үеэр үнэлэв.    Эрдэнэтийн үйлдвэрийн баяжуулагчид Зэс молибдены баяжмалыг салгах, молибдены баяжуулалтын дамжлагыг шинэчилж, Бутлан тээвэрлэх хэсгийн 13 дугаарбутлуурыг МР-800 маркийн бутлуураар сольж, суурилуулжээ. Ингэснээр баяжуулалтын фронтыг  нэмэгдүүлж, молибдены металл авалтыг 1 хувиар өсгөн жилд 1.8 тэрбум төгрөгийн цэвэр ашиг олох боломж бүрдэж байна. Ашиглалтын зардал буурах, ажлын байрны нөхцөл сайжрах, хөдөлмөрийн аюулгүй, эрүүл ахуйн таатай орчин бий болгох зэрэг олон давуу тал молибдены нөөц шугамд шингэжээ.     Харин МР-800 бутлуур нь Финляндулсын  METSO фирмийн нэрийн бүтээгдэхүүн.  Нэг цагт 650 тоннхүдэр бутлах хүчин чадалтай,  хасах 10мм-ийн ангийн агуулгыг 60 хувьд хүртэл бутлах техникийн өндөр үзүүлэлттэй.Эл бутлуурыг ашиглалтад хүлээн авснаар нэгдүгээр шатны хүдэр нунтаглалтын бөөрөнцөгт тээрмүүдийн цагийн ачааллыг нэмэгдүүлж, жилд 95.5 тэрбум төгрөгийн нэмэлт орлого олох боломж бүрджээ. Баяжуулах үйлдвэрт хийгдсэн дараагийн ажил нь хүдэр нунтаглалтын 7 дугаар тээрэм шинэчлэл. Украйн улсын НКМЗ үйлдвэрийн  МШЦ 5.5*6.5 маркийн шинэ тээрэм нь 140 метр.кубын багтаамжтай, цагт 280 тонн хүдэр нунтаглах хүчин чадалтай. Жилд 1.2 тэрбум төгрөгийн эдийн засгийн үр ашгийг үйлдвэрлэлд авчрах юм байна.    Уулынхан харин 32.3 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалттай техникийн шинэчлэл хийж, уулын хэсэгтээ ОХУ-д үйлдвэрлэсэн, сүүлийн үеийн ЭКГ-12К маркийн экскаватор хоёрширхэг, Зам овоолгын хэсэгт Катерпиллер 16М маркийн шинэ загварын автогрейдер, Комацу фирмийн Д-275А гинжит бульдозер, 1.2 кубын шанагатай ПС-220 жижиг оврын экскаватораар хүч сэлбээд байна. Ил уурхайнхны ур ухаан, хөдөлмөр зүтгэлээр уурхайн мөргөцөгт дүнхийх 12.5 метр кубын багтаамжтай шанага бүхийЭКГ-12 экскаватор нь цахилгаан зарцуулалтыг 30 хувиар хэмнэх аж.      Хөрөнгө оруулалтын жилийн бүтээн байгуулалт Засвар механикийн заводад Усаар зүсэгч машин хүлээн авснаар үргэлжилжээ. Польш улсын КИМЛА фирмийн тоон удирдлагатай Waterjet-2161 маркийн суурь машиныг Монголд анх удаа ашиглаж буй бөгөөд нь  резин, мод, шил, чулуу, хуванцар, хар болон өнгөт металл зэрэг бүхий л төрлийн хуудсан материалыг ус болон абразив ширхэгтхолимгийн тусламжтайгаар  зүсэх зориулалттай  орчин үеийн ухаалаг суурь машин юм. Энэхүүсуурь машиныг ашигласнаар  гадаргуугийн боловсруулалтын цэвэршилт сайжирч, зарим технологийн ажилбар дамжихгүй,  хэрэглэгчдэд шууд хүрэх боломжтой. Цахилгаан эрчим хүчний өндөр хэмнэлттэй,  утаа униаргүй,  дуу чимээ багатай зэрэг үзүүлэлт нь  ажилчдын эрүүл мэнд, үйлдвэрлэлийн бүтээмжид эерэгээр нөлөөлнө.     Энэ жилд Эрдэнэт үйлдвэрийнхэн Хаягдлын аж ахуйн хаягдлын санд 4М далан, холбох суваг шинээр барьсан ньЭрдэнэт үйлдвэрийнтүүхэнд анхны том хэмжээний холбох суваг  болсон гэж мэргэжилтнүүд онцоллоо.Баяжуулах үйлдвэрийн Хаягдлын аж ахуйн хаягдлын санд өвлийн хаялтын 4М далан, холбох сувгийн хамт  барьж байгуулах ажлыг  Баяжуулах үйлдвэр,Үйлдвэрлэлийн хэлтэс, Техникийн хэлтэс, Авто тээврийн цех, Ил уурхай, Геологи маркшейдерийн хэлтэс, Инженерийн зураг төслийн төв, Геологи хайгуулын анги, Барилга, байгууламж хяналт, төлөвлөлтийн хэлтэс зэрэг цех,нэгжээс  бүрдсэн ажлын хэсэг 140 хоногт гүйцэтгэж, ашиглалтад хүлээлгэн өгчээ.  Төслийн хүрээнд Хаягдлын сангийн өвлийн хаялтын хэсэгт 1 648 метр урт, 6 метр өндөр 4М даланг 129 500 метр.куб уулын цул, 107 500 метр.куб элсээр барьж байгуулсан бол холбох сувгийг барихад нийт 240 564 метр.куб уулын цул тээвэрлэх ажил гүйцэтгэсэн байна. Эргэлтийн усны холбох суваг нь 604 метрийн урт, 24 метрийн өндөртэй.4М далан, холбох сувгийн цогц бүтээн байгуулалт нь Хаягдлын сангийн насжилтыг 4-6 жилээр уртасган, үйлдвэрлэлийн найдвартай ажиллагааг хангахад ихээхэн ач холбогдолтой хөрөнгө оруулалт болжээ.      Түүнчлэн Баяжуулах үйлдвэрийн Өөрөө нунтаглах хэсэгт Telsmidthфирмийн SBSмаркийн цагт 130 тонн хүдэр бутлах хүчин чадалтай тоног төхөөрөмж суурилуулж,  Хам баяжуулалтын 1-р ээлжийн 205 дугаар хөвүүлэн баяжуулах машины эд ангийг шинэчилжээ. Шүүн хатаах хэсэгт молибдены даралтат шүүлтүүр  угсарч суурилуулсан нь  ажлын байрны орчин нөхцөлийг сайжруулж, үйлдвэрлэлийн тасралтгүй, найдвартай  ажиллагааг хангахад чухал үүрэг гүйцэтгэх юм. Авто тээврийн цехэд дизель түлш хадгалах, түгээх 50 метр кубын багтаамжтай, ухаалаг карт уншигч бүхий Шатахуун түгээх станц суурилуулж, хүнд даацын өөрөө буулгагч БелАЗ-75131 загварын 130 тоннын даацтай 2 авто машин шинээр хүлээн авлаа. Засвар механикийн заводын Механик цехэд металл боловсруулах СNС тоон удирдлагатай фрезерийн суурь машиныг ашиглалтад оруулав. Мөн Ган бөөрөнцөгийн цехэд индукцийн зуух бүхий хос цувих шугамын технологи нэвтрүүлж байна.  Энэхүү технологи нэвтэрснээр ган бөөрөнцөгийн чанар сайжирч, хувийн зарцуулалт багасахын зэрэгцээ ажлын байрны нөхцөл эрс дээшилж, үйлдвэрлэлийн найдвартай ажиллагааг хангах олон эерэг үзүүлэлтийг өгнө. Дулааны Цахилгаан Станцын 3 дугаар зуухны их засвар хийгдэж, 2.2 тэрбум төгрөгийн өртөг бүхий  ихзасварын ажлыг Улаанбаатар хотын “Мон Илч” компани 160 хоногт багтаан гүйцэтгэлээ.3 дугаар зууханд их засвар хийснээр үйлдвэрлэлийн тасралтгүй ажиллагааг хангах, өвөл зуны горимд ДЦС тогтвортой, найдвартай ажиллах боломжийг нэмэгдүүлжээ.     Үйлдвэрлэлд хийгдсэн эдгээр бүтээн байгуулалтын ажлын үр өгөөжийг “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын  Ерөнхий захирлын Нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнх тодорхойлохдоо  “ Энэ бүх шинэчлэлийн ажлын үр дүнд үйлдвэрлэлийн бүтээмжээ өсгөнө. Хүдэр дэх металлын агуулга буурч буй энэ үед эцсийн бүтээгдэхүүнийхээ хэвийн хэмжээг хадгалж, борлуулалтын орлогоо бууруулахгүй барихын тулд боловсруулалтаа нэмэх нэг арга байгаа. Тэгэхээр шинэчлэлийн үр дүнд  боловсруулалт нэмэгдүүлэх  хүчин чадалтай болж байна гэсэн үг. Нөгөө талаар, техникийн болон технологийн үзүүлэлтүүд сайжирна. Хамгийн гол өгөөж гэвэл, тоног төхөөрөмжийн хувийн зардал багасч, нэг тонн хүдэр боловсруулах өөрийн өртөг буурна. Ингэснээр үйлдвэрлэлийн үр ашиг дээшилж,тэр хэрээр  ажиллагсдын бодит орлого нэмэгдэнэ. Техникийн шинэчлэлийн хүрээнд хийгдсэн бүтээн байгуулалтууд дээрх үр өгөөжөө тун удахгүй өгч эхэлнэ. Нэг тодорхой жишээ хэлэхэд, 4 дүгээр сард манай уурхайчид өөрсдийн хүчээр угсарч ашиглалтад оруулсан ЭКГ-12К экскаватор өнөөг хүртэл 7 сарын хугацаанд ажиллахдаа 755 сая төгрөгийн цахилгааны зарцуулалтын хэмнэлт өгсөн. Мөн бүтээмж 20 гаруй хувиар өссөн. Зөвхөн нэг техникийн үзүүлж буй үр ашгийг харахад ийм тооцоо гарч байгаа. Тэгэхээр бидний хөрөнгө оруулалт, бүтээн байгуулалтын хүрээнд хийгдсэн шинэчлэл, техник тоног төхөөрөмж бүхэн үр ашгаа өгнө гэдгийг баттай хэлье” гэж онцолсон.     Бүтээн байгуулалт нүргэлж, хөдөлмөр оргилсон энэ өдрийг уурхайчидтай хамт Монгол Улсын Засгийн Газрын Хэрэг Эрхлэх газрын орлогч дарга У.Бямбасүрэн, Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайдын зөвлөх Г.Шархүү, хамтран ажиллагч “Flsmidth” ХХК-ийн Ази номхон далайн бүсийг хариуцсан Ерөнхийлөгч Денис Фринч, “ИЗ-Картекс”компанийн төлөөлөгч Г.М.Елякин нарын хүндэт зочид, үйлдвэрийн удирдлагын баг, албаны хүмүүс хамт угтлаа.     Ийнхүү Эрдэнэт үйлдвэрийн хамт олон  “Хөрөнгө оруулалт-2019” жилийн хүрээнд хийсэн бүтээн байгуулалт, техник технологийн ажлаа албан ёсоор ашиглалтад хүлээн авч, үйлдвэрийн хөгжлийн нэгэн шинэ хуудсаа эргүүлэв.                М.Балжинням Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэр, Шинжлэх ухааны академитай 2019 оны хамтын ажиллагаагаа дүгнэлээ

         “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын түүхэн 41 жилийн ой, “Хөрөнгө оруулалт, бүтээн байгуулалт 2019” жилийн хүрээнд үйлдвэрийн газар, Монгол Улсын Шинжлэх ухааны академи хоорондын энэ оны хамтын ажиллагааг дүгнэх тайлангийн хурал амжилттай зохиогдлоо. Тайлангийн хуралд “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн, Хөгжлийн хэлтсийн холбогдох мэргэжилтнүүд, Шинжлэх ухааны академийн судлаач, эрдэмтэн, инженерүүд оролцсон юм. 2019 онд хоёр байгууллага 8 чиглэлд хамтран ажиллахдаа бодит үр дүнд хүрснийг онцлон, хурлын үеэр судлаачдын хийсэн судалгааны ажлын талаар танилцууллаа. Тухайлбал, Эрдэнэт үйлдвэрийн Ус хангамжийн цехийн Цэвэрлэх байгууламжийн хэсэг, Шинжлэх ухааны академийн хамтран хэрэгжүүлсэн цэвэрлэх байгууламжийн лагийг үнэргүйжүүлэх, боловсруулах, инновацийн түвшний томоохон ажлын туршилт судалгааны үр дүн ирэх хавар харагдах юм. Мөн Эрдэнэт хотын агаарын бохирдлыг бууруулах, цагаан тоосны дэгдэлтийг багасгах зэрэг байгаль орчны чиглэлээр хийгдэж байгаа туршилт судалгааны ажлуудыг онцоллоо.        Шинжлэх ухааны академи, Эрдэнэт үйлдвэрийн хамтын ажиллагааны хүрээнд 2019 онд үйлдвэрийн газрын цех, нэгжүүдийн бүтээмжийн менежер, инженер техникийн ажилтнуудад “Оюуны өмчийн менежмент”, “Химийн хорт болон аюултай бодисын менежментийг сайжруулах”, “Хаягдлын далангийн сейсмик мониторинг хийх” сэдвээр сургалт явуулсан нь ажилтнуудыг чадавхижуулах, тэдний мэргэжлийн ур чадварыг дээшлүүлэх, холбогдох хууль дүрмийг биелүүлэхэд үр дүнгээ өгч байна. Уул уурхайн үйлдвэрлэл нь ашигт малтмал, орд, уурхайн ашиглалтын технологи, үйлдвэрлэл, эрчим хүчний хангамж, дэд бүтэц, ложистик, эдийн засаг, менежмент, байгаль орчин, аюулгүй ажиллагаа гэсэн олон салбарыг хамарсан нарийн төлөвлөлт бүхий үйл ажиллагаатай. Эрдэнэт үйлдвэр 41 жилийн турш шинжлэх ухааны судалгаа шинжилгээний үндсэн дээр үйл ажиллагаагаа удирдан чиглүүлсээр ирсэн бөгөөд цаашид хамтын ажиллагаагаа өргөжүүлнэ гэдэгт хоёр тал итгэл төгс байгаагаа илэрхийллээ. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс  Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #6

      Сэлэнгэ амралт, аялал жуулчлалын цогцолборын Сэлэнгэ амралтын баазын дарга Д.ЭРДЭНЭБАТ Уулын үйлдвэртэй хувь заяагаа холбоод 12 дахь жилдээ ажиллаж байна. Энэ хугацаанд олон зүйл сурч, ажилдаа туршлага хуримтлуулсан. Хамт олонтойгоо үйлдвэрийнхээ ам бүлд ажиллах сайхан байна. Үйлдвэрийнхээ үе үеийн удирдлага, баялаг бүтээгч уурхайчид, Эрдэнэт хотынхоо ард иргэд та бүхэнд баярын мэнд хүргэж, сайн сайхан бүхнийг хүсье.   Маркетингийн хэлтсийн Олон нийттэй харилцах албаны нэвтрүүлэгч П.ЭНХТУЯА Миний бие хэвлэл мэдээллийн салбарт 30 дахь жилдээ ажиллаж байна. Он цагийн хуудсыг нэхэн харахад энэ их айлын өндөр босгоор алхаж, Эрдэнэт үйлдвэрийн баялаг бүтээгчдийн амьдрал замнал, ололт амжилттай холбогдсоор 27 жилийг үджээ. Дурсамж дүүрэн, бүтээн байгуулалтын он жилүүдэд уурхайчин хамт олныхоо дунд мөр зэрэгцэн хөдөлмөрлөж, тэднийхээ ажил үйлсийг баяр бахдалтайгаар олон нийтэд хүргэсээр өнөөдөртэй золгож байна. Телевизийн урлагаар дамжуулан Эрдэнэтийн уурхайчдын хөдөлмөр бүтээлийг орон даяар хүргэхээр хичээн ажилласныг минь үнэлсэн хамт олондоо, баялаг бүтээгчиддээ баярлалаа. Эрдэнэт үйлдвэр миний амьдрал, миний бахархал.   Баяжуулах үйлдвэрийн ӨНХ-ийн ээлжийн мастер Д.ЭНХБОЛД 1981 оны 4 дүгээр сарын 13-нд энэ их айлын босгоор алхаж, Баяжуулах үйлдвэрээс ажлын гараагаа эхэлсэн. Тээрмийн машинист, плотатор, тээрмийн бригадын даргаар ажиллаж байгаад 1989 онд Өөрөө нунтаглах хэсэг рүү тээрмийн машинистаар шилжин ажилласнаас хойш ээлжийн мастер, ахлах мастер, хэсгийн даргын ажил үүрэг гүйцэтгэсэн. Энэ хэсэгтээ 30 дахь жилдээ ажиллаж байна. 6000 гаруй ажилтныхаа ар амьдралыг “нуруундаа үүрч”, уул уурхайн компаниудыг тэргүүлсэн Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж байгаа минь зол завшаан юм. Ажил мэргэжлээрээ бахархсан Баяжуулах үйлдвэрийн баялаг бүтээгч хамт олондоо эрүүл энх, хамгийн сайн сайхныг хүсэн ерөөе.   Ил уурхайн Өрөмдлөг тэсэлгээний хэсгийн Тэсрэх материал зөөх уулын ажилтан Б.ЭРДЭНЭ-ОЧИР Би удам дамжсан уурхайчин залуусын нэг. Ургах нартай уралдан босож, улс эх орныхоо төлөө үр бүтээлтэй ажиллаж байгаадаа баяртай байна. Эрдэнэт үйлдвэр миний амьдрал, миний гэр бүл, миний хойч ирээдүйд маш том бүтээн байгуулалтыг бий болгосон. Үе үеийн уурхайчиддаа эрүүл энх, энэ хорвоогийн хамгийн сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөе. 41 жилийн төрсөн өдрөө тэмдэглэж байгаа Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа. И.Чинтогтох   Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #5

      Төсөл хэрэгжүүлэх нэгжийн Зөвлөх Н.БЯМБАДОРЖ Би 1980 оны 7 дугаар сарын 16-нд Эрдэнэт үйлдвэрийн ажилтан болсон. Яруу найрагч Ш.Гүрбазар Монголоороо гоёдог шиг, би Эрдэнэтээрээ гоёж яваа эгэл уурхайчин. Хаа ч явсан “Би Эрдэнэтийнх” гэж хэлэх дуртай. Үйлдвэрийнхээ лого бүхий бөгж, энгэрийн тэмдгийг байнга зүүдэг. Эрдэнэт бол миний гоёл, миний нэрийн хуудас. Үйлдвэртээ баяр талархалын үгсээ илэрхийлж байгаа эдгээр өдрүүдэд Эрдэнэт үйлдвэр байгуулагдсаны түүхэн 41 жилийн ой тохиож байна. Уурхайчиддаа, хамтран ажилладаг бүхий л байгууллага, хамт олонд үйлдвэрийнхээ төрсөн өдөр, шинэ оны баярын мэндийг хамтатган хүргэе. Та бүхэндээ баярлаж явдаг шүү.   Судалгааны төвийн Тээрмийн машинч Ж.ТҮМЭНЦОГТ Үйлдвэрийнхээ 3 жилийн ойгоор ажилд орсон. Тэр цагаас өнөөг хүртэлх 34 жилийн хугацаанд миний бие бульдозерчин, бутлуурчин, тээрмийн машинч, жолоочоор ажиллалаа. Гавьяаны амралтандаа гарах тушаалаа гар дээрээ хүлээн аваад удаагүй байгаа ч үйл хэргийг минь үргэлжлүүлэх хүүгээ удам дамжсан уурхайчин болж байгаад сэтгэл тэнэгэр байна. Үйлдвэрийн газраас хэрэгжүүлдэг “Хамтын гэрээ” бодитой хэрэгжиж байгаагийн нэг илрэл нь энэ гэж боддог. Хөдөөгийн малчны хотноос илгээлт өвөртлөн ирсэн залуус Эрдэнэтийг цогцлоон бүтээж, өнөөдөрт хүргэсэн. Би л гэхэд Завхан аймгийн Их-Уул сумаас 10 дугаар анги төгссөн хүүхэд ирж байлаа. Хийсэн бүхнээ эргэн харж, дэлхийн 10 том үйлдвэрийн нэгд ажилласан өөрөөрөө бахархаж байна. Хамт олондоо халуун баярын мэнд хүргэе.   Инженерийн Зураг Төслийн Төвийн инженер зохион бүтээгч Ж.БАТЦЭЦЭГ Оюутан байхдаа л залуусын хот Эрдэнэтэд очиж дэлхийд данстай Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллахыг хүсдэг байлаа. Хүсэл маань биелж их сургуулиа төгсөөд Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах фабрикийн Нунтаглан Баяжуулах Хэсэгт цахилгаанчинаар ажиллан ажил, амьдралын гараагаа эхэлж билээ. Харин одоо Эрдэнэт үйлдвэрийнхээ  Инженерийн Зураг Төслийн Төвд 25 дахь жилдээ ажиллаж байна. Эрдэнэт хот, Эрдэнэт үйлдвэрээр овоглож, нэгэн эд эс нь болж байгаадаа үргэлж бахархаж явдаг.Үйлдвэрийнхээ хөгжил дэвшил, техник технологийн шинэчлэл, бүтээн байгуулалтын зураг төсөл зохион бүтээх ажлуудыг цаг хугацаанд нь чанартай гүйцэтгэх нь миний болон хамт олны маань  гол зорилго гэж боддог. Эрдэнэт үйлдвэрийхээ үе үеийн уурхайчид та бүхэндээ чин сэтгэлээсээ баярлалаа. Та нартаа эрүүл энх, аз жаргалыг хүсэн ерөөе.   Баяжуулах үйлдвэрийн Хөвүүлэн баяжуулагч Р.БАЯР Эрдэнэт үйлдвэр үйл ажиллагаагаа эхэлснээс хойш 41 жил болж байна. Энэ их айл, том үйлдвэрт амьдралынхаа тал хувийг буюу хоногийн 12 цагийг өнгөрүүлсэн болохоор сэтгэлд хамгийн дотно гэр минь болжээ. Би 1983 онд Баяжуулах үйлдвэрт насосны машинчаар ажил хөдөлмөрийн гараагаа эхэлсэн. Хамт олонтойгоо өнгөрүүлсэн олон сайхан дурсамж бий. 2017 онд үйлдвэрийнхээ өргөтгөлийн үйл ажиллагааг амжилттай хийсний учир Баяжуулах үйлдвэрийн дарга асан Г.Дэлгэрийн хамтаар Монгол Улсын Аж үйлдвэрийн гавьяат ажилтан цол хүртэж байлаа. Миний амьдралд тохиосон баярт үйл явдлын нэг байсныг хэлэхэд таатай байна. Үйлдвэрийнхээ нийт ажилчдад 41 жилийн ойн баярын мэндийг хүргэж, аз жаргал, сайн сайхан бүхнийг хүсэн ерөөе. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа #4

      Засвар механикийн заводын Хэвний хэсгийн будагчинЭ.НАНДИНЦЭЦЭГ Эрдэнэт үйлдвэр намайг ажил хөдөлмөрт сургасан. Би 2002 онд хольц бэлтгэгчээр ажлын гараагаа эхэлж, 2014 оноос Засвар механикийн заводын Загварын хэсгийн будагчнаар ажиллах болсон. Манай хэсэг үндсэн хийцийн загварыг модоор бүтээдгээрээ онцлогтой. Хийж байгаа ажилдаа сэтгэлээсээ хандах нь хамгийн чухал гэж боддог. Тухайлбал, миний ажлын байранд будгаа хэрхэн гоё өнгөтэй гаргах, замаскаа яаж тавьж зүлгэх вэ зэрэг ур чадвар шаардсан олон ажил гарч ирдэг. Тэр бүрийг чанартай, гологдолгүй хийхийн тулд өнөөг хүртэл хичээсээр явна. Энэ дашрамд Эрдэнэт үйлдвэрийн үе үеийн уурхайчид, хэсгийн хамт олондоо ажлын амжилт, эрүүл энхийг хүсье.   Соёл урлагийн цогцолборын бүжигчин Б.НЯМЛХАГВА Соёл, урлагийн цогцолборын дэргэдэх “Эрдэнэт” дуу бүжгийн чуулгын бүжигчнээр 14 дэх жилдээ ажиллаж байна. Миний бие ШУТИС-ийнУул уурхайн машин, тоног төхөөрөмжийн механикийн ангийг төгсөж, Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэрээс ажлын гараагаа эхэлсэн. Ажилд ороод 9 сар болж байтал “Уурхайчин” соёлын ордонд бүжигчин авах сонгон шалгаруулалт зарлаж, сонирхлынхоо дагуу шалгаруулалтад оролцож, 14 хүн өрсөлдсөнөөс “А” үнэлгээтэйгээр тэнцэж байлаа. Энэ алхам миний амьдралыг өөрчилсөн. Сайхан хамт олон дундааих зүйл сурч, өнөөдрийг хүртэл өөрийгөө хөгжүүлж явна. Саяхан манай чуулгын уран бүтээлчид “Хан хуур I” төслийнхөө хаалтын тоглолтыг хийж, сурсан мэдсэнээ тайлагналаа. Энэ төсөлд хөгжимчин, дуучин, бүжигчин гэсэн мэргэжлийн уран бүтээлчид хамрагдсанаараа ихээхэн онцлогтой болсон. Тайзан дээр бахархалтай,сэтгэл дүүрэн тоглолт хийсэн хамт олондоо, Улаанбаатар болон орон нутгаас хүрэлцэн ирж үзсэн үзэгчид, уурхайчиддаа, хуур төслийг өдий хүртэл дэмжсэн бүх удирдлагууддаа баярлаж талархснаа илэрхийлье. Уран бүтээлчдээ хөхиүлэн дэмжиж, хөгжих боломжоор хангаж ирсэн Эрдэнэт үйлдвэртээ баярлалаа.   Автотээврийн цехийн краны машинист С.УРАНЧИМЭГ Би Автотээврийн цехэд краны машинистаар 40 дэх жилдээ ажиллаж байна. 1980 онд Технологийн сургуулийн краны курст суралцаж төгсөөд Эрдэнэт үйлдвэрийн ажилтан болж байлаа. Өнөөдрийг хүртэл амжилттай ажиллаж, цехийнхээ төдийгүй үйлдвэрийнхээ олон шагналыг хүртэж, төр засгаас Алтангадас одонгоор шагнагдсан. Мөн ажил мэргэжлийн тэмцээнд удаа дараа оролцон, олон шавьтай  боллоо. Туулсан цаг хугацаагаа эргэн хараад хүн ажилдаа “дурлаж”, мэргэжилдээ хайртай байх нь хамгийн чухал зүйл гэдгийг ойлгож, залуучууддаа захиж сурган, ажил мэргэжлээрээ бахархаж байна. Уурхайчдын мэргэжлийг удам дагах ёстой гэж үзсэн учраас охиноо краны машинистаар сургасан. Ё.Пүрэвдорж ахлагчтай, Р.Баярбат механикчтай Автотээврийн цехийн Механикийн албаны хамт олондоо маш их баярлаж явдгаа илэрхийлж, уурхайчин хамт олондоо баярын мэнд дэвшүүлье.   Ил уурхайн Өрмийн машинч А.ДАМДИНДОРЖ Эрдэнэт үйлдвэр хэмээх их айлд 18 насандаа ажилд орж байлаа. Монгол улсын хөгжил дэвшилд ихээхэн хувь нэмэр оруулсан үйлдэртээ хөдөлмөр зүтгэлээ зориулж яваадаа баярладаг. Үйлдвэрийнхээ 41 жилийн ойг тохиолдуулан нийт ажилтан ажиллагсад, Ил уурхайн хамт олондоо баярын мэнд хүргэж, эрүүл энх, аз жаргал, юу санасан есөн хүсэл нь биелэх болтугай гэсэн ерөөл өргөе. Уурхайчдын алдар мандугай. И.Чинтогтох Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Номын баярын нээлтэд профессор, академич П.Очирбатын хэлсэн үг...

        Эрхэм нөхөд өө, Эрдэнэт үйлдвэр Төрийн өмчит Үйлдвэрийн Ерөнхий захирал, Шинжлэх ухааны доктор ШУТИС-ийн хүндэт профессор Х.Бадамсүрэн болон Эрдэнэт Үйлдвэрийн эрхэм хүндэт дарга нараа, ШУТИС-ийн захирал, доктор, профессор Б.Очирбат эрдэмтэн багш нараа. Та бүхний амрыг эрж мэндчилье. Өнөөдөр ШУТИС-ийн түүхэнд тэмдэглэгдэх онцгой дурсгалтай үйл явдал болж байна. Тус сургуулийн 8-р байрны Эрдмийн их танхимыг Эрдэнэт Үйлдвэрийн хөрөнгөөр тохижуулж өнөөдөр нээлтийг нь хийж байна. Бид их баяртай байна. Эрдэнэтийхэнтэй гүнээ талархаж байна. Энэ баярт мөчийг тохиолдуулан баяр дээр баяр болгож нэгэн ёслол үйлдэхийг зөвшөөрнө үү. ШУТИС-ийн Геологи, уул уурхайн сургуулийн эрдэмтэн багш нар, профессоруудын хамтын цуврал бүтээл “Уул уурхайн технологи, эдийн засаг, экологи” нэртэй 7 боть номыг ивээн тэтгэж санхүүжүүлсэн Эрдэнэт Үйлдвэр ТӨҮГ-ын хамт олонд чин сэтгэлийн гүн талархлаа илэрхийлж  байна. Одоо би “Уул уурхайн технологи, эдийн засаг, экологи” нэртэй 7 боть номынхоо талаар товч танилцуулж байна. Эрдэмтэн, мэргэжилтнүүдийн мэдлэг чадвар, судалгаанд тулгуурлан үйлдвэрлэл, үйл ажиллагааны болон эрдэм мэдлэгийн олон салбарын хүрээг хамарсан цуврал ном бүтээх эрдэмтдийн санаачилгыг Шинжлэх ухаан технологийн их сургуулийн Геологи, уул уурхайн сургуулиас дэмжин 2005 оноос эхлэн цуврал бүтээл болгон хэвлэж нийтийн хүртээл болгоод байна. Уул уурхайн үйлдвэрлэлийн суурь нөхцөл болох ашигт малтмал, ордын тухай, уурхайн ашиглалтын технологи, нээлтийн тухай, үйлдвэрлэлийн механикжуулалт, цахилгаан хангамж, автоматжуулалт, дэд бүтэц, логистик, бизнес, эдийн засаг, менежментийн тухай сургаал, ашигт малтмалын баяжуулалтын тухай болон экологи, байгаль орчны хамгаалал, үйлдвэрлэлийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн тухай онол, практик, үйлдвэрлэл - шинжлэх ухаан - мэргэжлийн боловсролын харилцан уялдаа шүтэлцээний зангилаа асуудлуудыг тусгахын зэрэгцээ уул уурхайн салбарын болон түүнд суурилсан аж үйлдвэржилтийн тогтвортой хөгжлийн чиг баримтлал, алсын харааны асуудлуудыг эдгээр бүтээлүүдээс шүүн тунгаах боломжтой юм.     Энэхүү цуврал бүтээлийг туурвихад Ерөнхий эрхлэгчээр академич П.Очирбат, Ерөнхий редактороор доктор (Ph.D), профессор Л.Пүрэв нар ажиллаж, боть бүрийг тухайн салбарын тэргүүлэх эрдэмтэн хариуцан эрхэлж, эрдэмтдийн баг хамтран бүтээсэн болно. Тухайлбал: “Ил уурхайн технологи” I ботийг доктор (Ph.D), профессор С.Цэдэндорж хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D), дэд профессор Б.Батболд хариуцан редакторлож, 24 зохиогч хамтран бичсэн. Энэхүү ботид Ашигт малтмалын ордод ил аргаар ашиглалт явуулах арга, технологийн үндсэн ойлголт, нэр томъёо, тодорхойлолт, чулуулгийн шинж чанар, ил уурхайн хэмжээсүүд, нээлт, ашиглалтын систем, үйлдвэрлэлийн үндсэн процессууд болох: Өрөмдлөг, тэсэлгээ экскавацлалт, тээвэр, овоолго болон ашиглалтын технологийн схемүүд, ус таталт, цахилгаан хангамж, хэрэглээний экологи байгаль хамгаалал, маркшейдерийн ажил, тасралтгүй ажиллагаатай иж бүрдэл, тоног төхөөрөмжийн талаар тусгасан. “Далд уурхайн технологи” II ботийг доктор (Ph.D), профессор Л.Пүрэв хариуцан эрхэлж, Монгол Улсын Төрийн шагналт, шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор Б.Лайхансүрэн хариуцан редакторлож, 22 зохиогчхамтран бичсэн. IIботид далд уурхайн ашиглалтын технологийн үндсэн ойлголтууд, нэр томъёо, аргазүй, эрдэс баялгийн цогцолбор, чулуулгийн үүсэн бүрэлдэх нөхцөл, чулуулгийн физик механикийн шинж, уурхайн талбайн нөөц, үйлдвэрлэлийн үндсэн процесс, далд ашиглалтын систем, техник технологи, тээвэр, тоног төхөөрөмж, цахилгаан хангамж, агааржуулалт, хосолмол геотехнологи, маркшейдерийн ажил зэргийг тусгасан. “Ашигт малтмалын баяжуулалтын технологи”III ботийг доктор (Ph.D), профессор С.Цэдэндорж хариуцан эрхэлж, ШУТИС-ийн Хүндэт профессор П.Оюунсүрэн хариуцан редакторлож, 13 зохиогчийн хамтын бүтээл юм. Ашигт малтмалын баяжуулалтын технологийн түлхүүр ойлголт, лавлагаа, тайлбар, томъёолол, аргачлал түүнчлэн эрдэс, хүдэр, химийн зарим элементийн шинж чанар, хэрэглээ, техник технологийн боломж, баяжуулалтын өгөөж, материал техникийн хэрэгцээ, бүтээгдэхүүн, хаядас, экологи, байгаль орчинд тусах үр дагавар, үйлдвэрлэлийн практик, судалгаа туршилтын талаар тусгасан. “Уул уурхайн эдийн засаг, бизнес, менежмент” IV ботийг шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор, академич П.Очирбат хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D), профессор Л.Пүрэв хариуцан редакторлож, 27 зохиогчтой хамтын бүтээл болсон. Тус ботид Эрдэс баялгийн салбарын тогтвортой хөгжлийн стратеги, Төрийн бодлогын үндэс, уул уурхайн шинжлэх ухаан, эдийн засаг, хөрөнгө оруулалт, хүний нөөц, санхүү, уул уурхайн үйлдвэрийн өртөг, зардал, үр ашиг, татвар, төлбөр, уул уурхайн төлөвлөлт, бүтээгдэхүүний чанарын удирдлага, өрсөлдөх чадвар, логистик, маркетинг, ашигт малтмалын нөөц, чанар, кондиц, ордын санхүү-эдийн засгийн үнэлгээний зарчим, орлого, зарлагын үнэлгээ, мөнгөний урсгал ба уул уурхайн төслийн үнэлгээ, уул уурхайн менежментийн ерөнхий зүй тогтол, зарчим, технологийн менежмент, экологийн менежмент, уул уурхайн салбар даxь эрх зүйн зохицуулалтын талаар тусгасан. “Уурхайн цахилгаан тоног төхөөрөмж” V ботийг доктор (Ph.D), дэд профессор Б.Эрдэнэцэцэг хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D), профессор Ж.Цэвэгмид хариуцан редакторлож, 16 зохиогч хамтран бичсэн. Энэхүү ботид ил, далд уурхайн цахилгаан хангамжийн систем, тоног төхөөрөмж, аппарат, цахилгаан машин, хөтлүүр, дизель станцын цахилгаан тоног төхөөрөмж, цахилгаан техникийн материал, тоног төхөөрөмжийн оношлогоо, технологийн процессын автоматжуулалтын талаарх үндсэн ойлголт, нэр томъёо, схем, экскаватор, өрмийн машин болон технологийн комплексийн иж бүрдлийн техникийн үзүүлэлт, цахилгааны аюулгүй ажиллагаа хөдөлмөрийн аюулгүй байдлын талаар тусгасан. “Геодези, зураг зүй” VI ботийг доктор (Ph.D), дэд профессор Д.Оюунцэцэг хариуцан эрхэлж, магистр Э.Ганзориг хариуцан редакторлож, 19 зохиогч хамтран бичсэн. Энэхүү ботид геодези, зураг зүйн үндсэн ойлголтууд, нэр томъёо, геодезийн үйлдвэрлэлд хэрэглэж байгаа солбицлын тогтолцоо, геодезийн хэмжилт, зураглал хийх аргууд, хэрэглэгдэх багаж, тоног төхөөрөмжүүд, геодезийн хэмжилтийг боловсруулах, үнэлэх, газрын зураг, атласыг зохиох үйл ажиллагааны талаар тусгасан. “Геологи, ашигт малтмалын эрэл хайгуул” VIIботийг Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, доктор (Sc.D), профессор О.Гэрэл хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D) Б.Алтанзул хариуцан редакторлож, 22 зохиогч хамтран бичсэн. Энэхүү ботид Геологийн шинжлэх ухааны ерөнхий ойлголтуудаас эхлээд эрдсийн геохими, чулуулгийн гарал үүсэл, тэдгээрийн ангилал болон ашигт малтмал гэж юу вэ? түүнийг хэрхэн ангилах талаар дэлгэрэнгүй бичсэн. Геологийн зураглалын үед ашиглагдах структурын хэмжилт, үг хэллэгээс гадна палеонтологи, түүхэн геологийн чухал асуудлуудыг ч тусгасан. Мөн металлогени, ашигт малтмалын ордын эрэл, хайгуулын үед ашиглах арга аргачлал болох агаар сансрын зургийн тайлал, эрлийн ажлын үед хийгдэх геологийн зураглал, геохими, геофизикийн аргачлалууд, хайгуулын цогц ажлыг хэрхэн явуулах нөөцийн тооцоог хэрхэн хийх талаар бичсэн.     Эдгээр цуврал бүтээлийн агуулга, бүтцээс үзвэл орчин үеийн уул уурхайн салбарын технологи, эдийн засаг, экологийн хөгжлийн эдүгээ болон ирээдүйн хөгжлийн чиг хандлагыг тодорхойлж хэрэгжүүлэхэд онол практикийн чухал ач холбогдолтой болохын хувьд инженер техникийн ажилтан, эрдэмтэн судлаачид, их дээд сургуулийн оюутнуудын ширээний ном болж байна. Дээрх цуврал бүтээлүүд хэвлэгдэж эхэлснээс хойш “Ил уурхайн технологи” боть 5 удаа, “Далд уурхайн технологи” боть 2 удаа, “Ашигт малтмалын баяжуулалтын технологи” боть 3 удаа, бусад нь тус бүр 1 удаа хэвлэгдээд байна.     Энэхүү бүтээл нь цаащдаа уул уурхайн олборлох-боловсруулах үйлдвэрүүдийн цогцолборууд өргөжин тэлж “Гангийн үйлдвэр”, “Өнгөт төмөрлөгийн үйлдвэр”, “Уул-химийн үйлдвэр”, “Кокс-химийн үйлдвэр”, “Нүүрс, занар боловсруулах үйлдвэр”, “Газрын тосны бүтээгдэхүүний үйлдвэр”, “Эрдсийн гаралтай аж үйлдвэрийн түүхий эдийн үйлдвэр” зэрэг улс орны эдийн засагт чухал өгөөж бүхий үнэ цэнэтэй эцсийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлийн шинжлэх ухаан технологи, экологи-эдийн засгийн суурь болон хавсарга судалгааны шинэ салбарууд цаашид улам баяжигдаж, Дэлхий судлалын шинжлэх ухаанд үнэтэй хувь нэмэр болно гэдэгт итгэлтэй байна.     Цуврал ботийг хамтран бүтээж олонд хүргэхэд хүч хөдөлмөрөө зориулсан зохиогчид, хариуцсан эрхлэгч, редактор нар болон хэвлэлийн зардлыг санхүүжүүлсэн “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал, шинжлэх ухааны доктор (Sc.D) Х.Бадамсүрэн болон нийт хамт олонд талархал илэрхийлье. Цуврал бүтээлийн дээжийг Х.Бадамсүрэн захиралдаа өргөн барья. ШУТИС-ийн захирал Б.Очирбат захиралдаа өргөн барья. Ерөнхий эрхлэгч: Доктор (Sc.D), профессор, академич П.Очирбат Дэлгэрэнгүй...
  • “Уул уурхайн технологи, эдийн засаг, экологи” цуврал 7 боть ном хэвлэгдлээ

         ШУТИС-ийн Геологи, уул уурхайн сургуулийн профессор, багш нарын хамтын бүтээл болох “Уул уурхайн технологи, эдийн засаг, экологи” цуврал 7 боть номыг “Эрдэнэт Үйлдвэр” ТӨҮГ-ын дэмжлэгээр хэвлүүлэн өнөөдөр нээлтээ хийж байна. Уул уурхайн үйлдвэрлэлийн суурь нөхцөл болох ашигт малтмал, ордын тухай, уурхайн ашиглалтын технологи, нээлтийн тухай, үйлдвэрлэлийн механикжуулалт, цахилгаан хангамж, автоматжуулалт, дэд бүтэц, логистик, бизнес, эдийн засаг, менежментийн тухай сургаал, ашигт малтмалын баяжуулалтын тухай болон экологи, байгаль орчны хамгаалал, үйлдвэрлэлийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн тухай онол, практик, үйлдвэрлэл - шинжлэх ухаан - мэргэжлийн боловсролын харилцан уялдаа шүтэлцээний зангилаа асуудлуудыг тусгахын зэрэгцээ уул уурхайн салбарын болон түүнд суурилсан аж үйлдвэржилтийн тогтвортой хөгжлийн чиг баримтлал, алсын харааны асуудлуудыг эдгээр бүтээлүүдээс шүүн тунгаах боломжтой юм. Энэхүү цуврал бүтээлийг туурвихад Ерөнхий эрхлэгчээр академич П.Очирбат, Ерөнхий редактороор доктор (Ph.D), профессор Л.Пүрэв нар ажиллаж, боть бүрийг тухайн салбарын тэргүүлэх эрдэмтэн хариуцан эрхэлж, эрдэмтдийн баг хамтран бүтээсэн болно. Тухайлбал: I. “Ил уурхайн технологи” I ботийг доктор (Ph.D), профессор С.Цэдэндорж хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D), дэд профессор Б.Батболд хариуцан редакторлож, 24 зохиогч хамтран бичсэн.  II. “Далд уурхайн технологи” II ботийг доктор (Ph.D), профессор Л.Пүрэв хариуцан эрхэлж, Монгол Улсын Төрийн шагналт, шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор Б.Лайхансүрэн хариуцан редакторлож, 22 зохиогч хамтран бичсэн.  III. “Ашигт малтмалын баяжуулалтын технологи” III ботийг доктор (Ph.D), профессор С.Цэдэндорж хариуцан эрхэлж, ШУТИС-ийн Хүндэт профессор П.Оюунсүрэн хариуцан редакторлож, 13 зохиогчийн хамтын бүтээл юм.  IV. “Уул уурхайн эдийн засаг, бизнес, менежмент” IV ботийг шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор, академич П.Очирбат хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D), профессор Л.Пүрэв хариуцан редакторлож, 27 зохиогчтой хамтын бүтээл болсон.  V. “Уурхайн цахилгаан тоног төхөөрөмж” V ботийг доктор (Ph.D), дэд профессор Б.Эрдэнэцэцэг хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D), профессор Ж.Цэвэгмид хариуцан редакторлож, 16 зохиогч хамтран бичсэн.  VI. “Геодези, зураг зүй” VI ботийг доктор (Ph.D), дэд профессор Д.Оюунцэцэг хариуцан эрхэлж, магистр Э.Ганзориг хариуцан редакторлож, 19 зохиогч хамтран бичсэн.  VII. “Геологи, ашигт малтмалын эрэл хайгуул” VII ботийг Шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн, доктор (Sc.D), профессор О.Гэрэл хариуцан эрхэлж, доктор (Ph.D) Б.Алтанзул хариуцан редакторлож, 22 зохиогч хамтран бичсэн.      Эдгээр цуврал бүтээлийн агуулга, бүтцээс үзвэл орчин үеийн уул уурхайн салбарын технологи, эдийн засаг, экологийн хөгжлийн эдүгээ болон ирээдүйн хөгжлийн чиг хандлагыг тодорхойлж хэрэгжүүлэхэд онол практикийн чухал ач холбогдолтой болохын хувьд инженер техникийн ажилтан, эрдэмтэн судлаачид, их дээд сургуулийн оюутнуудын ширээний ном болж байна.     Энэхүү бүтээл нь цаащдаа уул уурхайн олборлох-боловсруулах үйлдвэрүүдийн цогцолборууд өргөжин тэлж “Гангийн үйлдвэр”, “Өнгөт төмөрлөгийн үйлдвэр”, “Уул-химийн үйлдвэр”, “Кокс-химийн үйлдвэр”, “Нүүрс, занар боловсруулах үйлдвэр”, “Газрын тосны бүтээгдэхүүний үйлдвэр”, “Эрдсийн гаралтай аж үйлдвэрийн түүхий эдийн үйлдвэр” зэрэг улс орны эдийн засагт чухал өгөөж бүхий үнэ цэнэтэй эцсийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлийн шинжлэх ухаан технологи, экологи-эдийн засгийн суурь болон хавсарга судалгааны шинэ салбарууд цаашид улам баяжигдаж, Дэлхий судлалын шинжлэх ухаанд үнэтэй хувь нэмэр болно гэдэгт итгэлтэй байна.    Цуврал ботийг хамтран бүтээж олонд хүргэхэд хүч хөдөлмөрөө зориулсан зохиогчид, хариуцсан эрхлэгч, редактор нар болон хэвлэлийн зардлыг санхүүжүүлсэн “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал, шинжлэх ухааны доктор (Sc.D) Х.Бадамсүрэн болон нийт хамт олонд Доктор (Sc.D), профессор, академич П.Очирбат  талархал илэрхийллээ.  Дэлгэрэнгүй...
  • Эрдэнэт хотын өдрийг тохиолдуулан хоёр иргэнд орон сууц олголоо

        Эрдэнэт хот болон Анхдагч, илгээлтийн эздийн өдрийн баярын хурал “Уурхайчин” соёлын ордонд боллоо. Баярын хуралд Орхон аймгийн Засаг дарга Д.Батлут, ИТХ-ын дарга П.Пүрэвлхагва, Орхон аймгийн Засаг даргын орлогч А.Түвшинжаргал, С.Батжаргал нар болон Эрдэнэт хот, Орхон аймгийн үе үеийн удирдлагууд, Эрдэнэт хотын хүндэт иргэд, Хөдөлмөрийн баатар, гавъяатууд оролцлоо. Баярын хурлыг нээж Орхон аймгийн ИТХ-ын дарга П.Пүрэвлхагва, Орхон аймгийн Засаг дарга Д.Батлут нар үг хэлж, Засгийн газрын болон, аймгийн ИТХ, Засаг даргын нэрэмжит шагналаар зарим иргэдийг шагнаж урамшуулав. Мөн гадаад, дотоодын жуулчид, хэрэглэгчдийн таашаалд нийцсэн чанартай бүтээгдэхүүн үйлчилгээг бий болгох, бэлэг дурсгалын зүйлийн нэр төрлийг олшруулах, Шинэ бүтээл оновчтой санал боловсруулсан, шинэлэг технологи хөгжүүлж, орон нутгийн шилдэг брэнд бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэсэн, ажлын байр шинээр бий болгосон ААН, бизнес эрхлэгчдийг шагнаж урамшуулав. Түүнчлэн 1977 оноос эхлэн “Эрдэнэт” үйлдвэрээс ажлын гараагаа эхэлсэн Эрдэнэт хотын анхдагч, илгээлтийн эздийн нэг Ч.Чүлтэмсүрэн, Монголын Ардчилсан холбооны анхдагч Орхон аймгийн Баян-Өндөр сумын өндөр настан Д.Батлүндэн  нарт орон сууц олгохоор шийдвэрлэж “Батламж”-ийг гардуулав. Дэлгэрэнгүй...
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
Холбоо барих

   “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ нийгмийн хариуцлагын хүрээнд уурхайчдынхаа нийгмийн асуудал, эрүүл мэндэд онцгой анхаарал тавин, шат дараатай арга хэмжээ авдаг. Эдгээрийн нэг нь ажилчдын халуун хоолны асуудал юм. Сүүлийн үед зарим уурхайчид, ажилчдын зүгээс хоолны амт  чанар, хоол үйлдвэрлэгч компаниудын үйлчилгээ, түгээлттэй холбоотой санал гомдол нийгмийн цахим сүлжээгээр хөндөх болсон.  Иймд  халуун хоолны амт чанарт анхаарч,  зөөврийн хоолны түгээлт бодит байдалд ямархуу нөхцөл байдалтай байгаа, зарим ажилчдын зүгээс тавьж буй гомдол хир үндэслэлтэй болохыг судалж нягтлан, ирэх 7 хоногийн Даваа гаригийн өргөтгөсөн шуурхай хуралдаанд дэлгэрэнгүй танилцуулга хийх үүргийг Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн холбогдох удирдлагуудад өглөө.
    Хүнд нөхцөлд ажиллаж буй уурхайчид, ажилчид эрүүл, чанартай хоол хүнс идэх учиртай. Үйлдвэрийн удирдлагын зүгээс энэ шаардлагыг халуун хоолны үйлчилгээ үзүүлж буй компаниудад хатуу тавина. Үнэхээр зөрчил дутагдалтай ажилладаг, чанаргүй хоол хүнсээр үйлчилж буй бол тендер шалгаруулалтыг эргэн харах, цуцлах хүртэл арга хэмжээ авна. Ялангуяа энэ асуудлыг хариуцан ажилладаг удирдлагууд, ХАБЭАХэлтэс онцгой анхаарлаа хандуулж ажиллах учиртайг Ерөнхий захирал санууллаа.
   Өнөөдрийн байдлаар Эрдэнэт үйлдвэрт 6700 орчим ажилтан, ажилчид ажиллаж байгаагаас хүнд нөхцөлд буюу үйлдвэрлэлийн бүсэд ажиллаж буй 5000 гаруй уурхайчид үнэ төлбөргүй халуун хоол иддэг. Тэдэнд халуун хоолны үйлчилгээ үзүүлэх тендерт шалгарсан Хаан хүнс, Таятан фүүдс компаниуд 1, 2 дугаар хоол, зууш, халуун цай, ундаар  үйлчилж байна. Мөн энэ сарын 1-нээс Эрдэнэт үйлдвэр Сэлэнгэ амралт аялал жуулчлалын цогцолборын нийтийн хоолны хэсгийнхээ катерингаар 1000 гаруй уурхайчдад 6 нэр төрлийн сонголт бүхий халуун хоолоор үйлчилгээ үзүүлж эхэлсэн юм.

   Соёл урлагийн цогцолборын дууны инженер Түмэнжаргалын Цолмонтой уулзаж ярилцахаар утас цохиход, ажил тараад гэж тохирсон ч удалгүй: Уучлаарай 18 цагаас хандивын тоглолт дээр ажиллах боллоо гэв. Цаг наргүй ажиллах түүнтэй  маргааш нь үдийн цайны завcарлагаар хөөрөлдөв.

  - Хоёулаа ярилцлагаа таны бага насны амьдралаас эхлэх үү? Ямар хүсэл мөрөөдөлтэй хүүхэд байв?
  - Би Улаанбаатар хотод төрсөн. Ээж минь Эрдэнэт үйлдвэрийн дугуйн замыг тавилцахаар томилолт өвөрлөн 1994 онд ирж, энэ үйлдвэрийн ажилтан болсон. Тэр намар би 5-р сургуулийн англи хэлний гүнзгийрүүлсэн сургалттай 4-р ангид орсон. Техникт сонирхолтой, тоглоомоо задалж, цаана нь байгаа зүйлийн учрыг олох гэж оролддог, хичээлээ байнга  давтдаг хичээнгүй хүү байсан гэж ээж минь хэлдэг юм. Ахлах ангид ороход компьютер миний сонирхлыг ихэд татсан. Ер нь л инженер болох мөрөөдөлтэй л явлаа.

  - Инженер сэтгэлгээтэй хүү ямар мэргэжил эзэмшив?
 
- Би Технологийн сургуулийг цахилгаан системийн автоматжуулалтын инженер, Маргад дээд сургуулийг компьютерийн инженерээр төгссөн юм. Оюутан байхдаа цэнгээнт бүжгээр хичээллэдэг, Эрдэнэт үйлдвэрийн нэр дээр бүжиглэдэг байлаа. Мөн зуны амралтаараа зусланд, өвөл нь бааранд дижи хийдэг байв. Дууны техник миний жинхэнэ хобби болсон байсан. Их сургуулиа төгсөөд мэргэжлийн дагуу Хивсний үйлдвэрт цахилгаанчнаар орлоо. Сар ажиллаад л  миний хийх ажил биш гэдгийг ойлгосон.

   - За, тэгээд яасан?
 
- Ажлаасаа гарсан. Удаа ч үгүй Соёлын ордонд бүжигчин шалгаруулж авах тухай сонсогдлоо. Ордонд очтол дууны техникч Баярсайхан ах: “Манайх дууны инженер авах гэж байгаа, чи даргатай уулз” гэлээ. Бүжгийн хамтлагийн Д.Ганчулуун багш намайг дагуулаад орж, танилцуулахад Д.Дашдондов дарга сонсож байснаа үдээс хойш бичиг баримтаа аваад Хүний нөөцийн менежертэй уулзаарай гэлээ. Ингээд л  маргааш нь ажилдаа орж, Эрдэнэт үйлдвэртэй хувь заяагаа холбосон доо.

   - Дууны инженерээр шууд ажиллаж эхэлсэн үү?
 
- Тиймээ. Ажилд орсныхоо дараа “Дуу, гэрлийн инженер” мэргэжлээр Бээжин хотноо Хятадын Холбоо, хэвлэл мэдээллийн их сургуульд хоёр жил үйлдвэрийн зардлаар суралцсан. Хятад хэл дээр хөгжмийн техникийн нарийн зүйлсийг суралцахын тулд маш их мэрийсэн. Багш нараасаа их  зүйл сурсан. Монгол хүний сэтгэх чадвар бусдаас илүү гэдгийг ч тэнд мэдэрсэн.

  - Таны ажил мэргэжлийн онцлог, бас сайхан нь юунд байдаг вэ?
 
- Манайхан тоглолтын арын албыг хариуцдаг.  Дуучид, хөгжимчид, бүжигчдийг  уран бүтээлээ  бүрэн гаргах хэмжээнд дууны тохиргоо хийнэ. Уран бүтээлчдийн хувцас, хэрэгсэлтэй зохицуулж тайзанд гэрэл өгнө. Ингэснээр уран бүтээлчдэд сэтгэл ханамжтайгаар уран бүтээлээ толилуулах, үзэгчдэд урлагийн гоо сайхныг мэдрүүлэхэд нь хувь нэмрээ оруулдаг юм. Манайх дууны дөрөв,  гэрлийн хоёр техникчтэй. 

  - Өнгөрсөн жил соёлын ордон орчин үеийн техникээр өвч тоноглогдсон. Ажиллахад урамтай биз?
 
- Орчин цагийн техникээс гадна  лед дэлгэцтэй болсон. Манайд тавигдсан дууны пульт л гэхэд  улсын хэмжээний театр, чуулга, соёлын орднуудад байгаа хамгийн том нь. Би техник, дэлгэцээ сонгосон. Энэхүү сонголтын дагуу үйлдвэрээс тендер зарлан, орчин үеийн шилдэг техникээр  хангаж, томоохон хөрөнгө оруулалт хийсэнд бид баяртай байгаа.

  - Танайх ачаалал ихтэй ажилладаг. Танд шантрах үе байдаг уу?
 
- Бидний ажлын ачаалал өндөр. Манай дуу шум, гэрэлтүүлгийн хэсэг  жилд 1050-1060 удаагийн үйл ажиллагаан дээр ажилладаг. Өдөрт багадаа 3-4 ажил орж ирдэг. Би ажилдаа их дуртай. Тийм болохоор шантрах, залхах тухай ойлголт үгүй.  Намайг ажилд орох үед  манай техник их муу, бид 36 цаг зогсолтгүй ажиллах үе ч  байсан.  Тухайн үед манайхан  уянгын драмын жүжиг, хөгжимт драм, фольк дуурь зэргийг тайзнаа тавьж, уран бүтээлээрээ телевизийн бичлэг хийх зэрэг маш их ажилтай байсан.
 
  - Таны амьдралдаа баримталдаг зарчим юу вэ?
 
- Ажилдаа  чин сэтгэлээсээ хандаж, дурлаж хийдэг. Зөвхөн алба ажил ч биш. Гэртээ багахан тавиур хийх байлаа ч, түүнийгээ илүү гоё болгохсон гэж хичээдэг. Зарим хүн хийж буй зүйлээ тээршээж, үзэн ядсан байдалтай байдаг. Ингэх хэрэггүй л дээ. Ажлаа дурлаж  хийвээс амжилт ойрхон санагддаг.

   - Та техниктэй бас уран бүтээлчидтэй харьцдагаараа бусад инженерээс ялгаатай санагдлаа?
 
- Тиймээ. Дууны инженер хүн техникээ сайн мэддэг байх ёстой. Техникийн хөгжил маш хурдсаж байгаа. Тэгэхлээр хоцрогдох эрхгүй. Байнга судалж суралцаж явах ёстой. Гадаадын том том концерт үздэг. Ингэхдээ ямар тоглолт дээр ямар техник ашиглаж байгааг сонирхоно. Техник, тайз, дэлгэц, гаднын ямар эффект явж байна. Утаа, салют зэргийг хэрхэн ашиглаж байна гээд л судалдаг. Ажлын хамтрагч уран бүтээлч болгоноо судалж, ойлгохыг хичээдэг. Уран бүтээлчид сэтгэлийн хөөрөл ихтэй, хурц илэрхийлэлтэй ч хормын төдийд л инээж баясаад л  явчихдаг өвөрмөц зан ааштай, цайлган  улс. Эдэнтэй ажиллах сайхан шүү.  Уран бүтээлчдийнхээ гайхалтай бүтээлээр бахархаж омогших үе зөндөө.

   - Та яриан дундаа ээжийгээ нилээд дурьдлаа. Таны бахархал, үлгэр дуурайлал болсон хүн тань байх гэж таалаа?
  
- Тийм ээ. Ээж шигээ хөдөлмөрч, бас хамт олондоо нэр хүндтэй нэгэн болохсон гэж хичээдэг. Ээж маань АТБ-ийн Авто клон-5-д мастераар ажиллаж байгаад гавьяаны амралтдаа гарсан Г.Пагмажав гэж хүн бий.

   - Өө. Тэгвэл таны ээжийг манай үйлдвэрийн олон хүн таних байх. Ээж тань үйлдвэрийн ажилтнуудын дунд зохиогддог ХАБЭА-н тэмцээний мэдлэг шалгах бүх асуултад торолгүй хариулж, үзэгчдийг гайхшируулдаг байсан. Тиймээс ч “Компьютер толгойт Пагма” гэж тухайн үеийнхэн хошигнон нэрлэх болсон. Та гэр бүлийнхнээ манай уншигчдад танилцуулна уу?
   
- Ээж минь тун их ажилч, хичээнгүй, идэвхтэй бас эртэч хүн. Тэтгэвэртээ 2010 онд гарсныхаа дараа л гэхэд олон зүйлд суралцсан. Хийн дасгалаар хичээллэн, багш болсон,  даралтат хөгжим, морин хуур тоглож сурсан. Бүр Японд болсон  морин хуурын тоглолтод оролцсон. Цехийнхээ Ахмадын хорооны даргаар бараг 8 жил ажилласан. Ээж минь ах нар, эгч бидний хүсэл сонирхлыг хүндэтгэн, дэмждэг. Гурван ах маань  хуур урлаач. Дунд ах Морин хуур урлаачдын тэргүүн. Эгч маань багш хүн байсан. Би эхнэр, хүүтэй. Удахгүй манайх бүл нэмэх гэж байгаа /инээв.сурв/.  Ханийг маань Э.Солонго гэдэг. Манай хүн компьютерийн инженер мэргэжилтэй, надтай хамт техникчээр ажилладаг. Хүү маань таван настай. Ирэх намар сургуулийн сурагч болно. 

  - Эрдэнэт үйлдвэрийн Хөдөлмөрийн аварга хэмээх эрхэм алдрыг хүртэх үед танд юу бодогдсон бэ?
 
- Намайг үйлдвэрийн аварга болоход хамгийн их нөлөөлсөн хамт олондоо баярласан. Өдий зэрэгтэй өсгөж, хүмүүжүүлсэн ээжээрээ бахархсан. Амьдралын минь түшиг тулгуур болсон ханьдаа баярласан. Ээжийнхээ үнэнч хөдөлмөрөө шингээсэн Эрдэнэт үйлдвэрт үе залгамжлан  хувь заяагаа холбож яваадаа туйлаас их баярладаг. Би хүнд үгүй гэж хэлж чаддаггүй ээ.

   Ажлын ачааллаасаа болоод амжихгүй үе гарах ч  “За” гэсэн л бол түүнийгээ биелүүлэхсэн гэж хичээдэг, гээд тэрбээр нүүр дүүрэн мишээх. Зөв энергитэй, зөөлөн сэтгэлтэй, ажлын төлөө төрсөн залуухан аваргадаа амжилтын дээдийг хүсье ээ. 

Я.Энхтуяа

Мягмар, 06 8-р сар 2019 00:00

Төмрийн оёдолчин

   Эрдэнэт үйлдвэртэй ажил амьдралаа холбосон тэр л цагаас өөрийгөө эмэгтэй хүн гэдгийг мэдэрсэн гэж ярих энэ бүсгүйтэй хэдэн хором ярилцаж суухад энэ үгний учгийг тайлсан юм.
   Сүрэнжавын Түмэннаст арван хүүхэдтэй айлын найм дахь нь болж хорвоод хүн байхын утга учрыг бусдад түгээх нандин, эрхэм чанарыг өвлөсөн, үйлдвэрийн эгэл жирийн ажилчин. Дорнод аймгийн Эрээний тэрэгний үйлдвэр буюу Эрээн  хороонд төрж эршүүд зантай ч эрх танхил айлын охин жүжигчин болохыг ихээр мөрөөдөж эгэлгүй амьдралыг хөглөжээ. 1988 онд арван жилийн сургуулиа төгсөж,  эршүүд зандаа дийлдэн геологич болохоор шийдэн Түлш эрчим хүч геологийн Техник мэргэжлийн сургуульд орж, гагнуурчин мэргэжлээр гурван жил сурчээ. Багануурын нэгдсэн уурхайн засварт жил гаран ажиллаад 1993 онд сургуулийн андаа даган Эрдэнэт гэдэг их айлд зочилжээ. 2005 онд Эрдэнэт үйлдвэрт сонгон шалгаруулалтаар гагнуурчин болох хориод залуусаас хоёрт орсон тэр цагаас өнөөг хүртэл Зууны манлай үйлдвэрийн ажилчидтай мөр зэрэгцэн ажилласаар байна. Хортой, шартай дээр нь мэргэжилдээ дуртай болохоор амжилт ар араасаа хөвөрсөөр.
   Мэргэжилдээ дурлаж, хайртай байх нь  амьдралыг хөдөлгөгч гол хүч гэдгийг ухааран, мэргэжилдээ тун чиг хайртай бүсгүй. Тэрээр Эрдэнэт үйлдвэрийн Засвар механикийн заводын Засвар угсралтын хэсэгт гагнуурчнаар есөн жил ажиллаж, элэгдэж цоорсныг нөхөх биш, төмрийн нарийн оёдолд суралцахаар Металл хийцийн хэсэгт өөрийн хүсэлтээр орж ажиллажээ. Хөнгөн ажлаас илүү чаддаг зүйлээ хийх сайхан. Нарийн ур ухаан шаардсан, хийц ая данг нь тааруулах гээд л төмрийн үйлчин бүсгүйд хийх зүйл их байлаа.  Гагнасан бүтээлээ цэвэрлэж, ур ухаанаа уралдуулан, гагнаас бүр нь уран хийцтэй байх нь чухал учир, тог цахилгаанаа тааруулах, суудлаа тохируулах, амьсгаагаа хуваарилахаас эхлээд дэг жаяг бүр нь үнэ цэнэтэй ажил. 
   Зогсолтгүй эргэлдэх тээрмийн хүрдийн хүчийг сааруулах эрх үйлдвэрийн ажилчдад байхгүй. Засварын үед тоног төхөөрөмжийг гагнахдаа гаргууд байх нь үйлдвэрлэлийн тасралтгүй үйл ажиллагааг хангахад хамгийн их нөлөөлнө. Сард том, жижиг нийлсэн 20- иод бүтээл гаргадаг гэхээр сүүлийн хоёр жилийн байдлаар 500-аад бүтээл төмрөөр урлажээ. Бутлуурын араа, шүд элэгдэл ихтэй байдаг тул, олон ч удаа гагнуур хийнэ. Бутлуурын араа шүдний дийлэнх нь буюу 90 хувь нь дороо л элэгдэн төмрийн үйлчин бүсгүйн гар дээр ирнэ. Бодлоо... Яавал бутлуурын араа шүдийг илүү удаан ажиллуулах вэ гэж... Үүний эцэст хардогс, элдогс материалыг туршиж үзэн гагнаас хийхээр шийдэж тухайн араандаа тэмдэг тавин явуулжээ. Гэтэл өнөөдрийг хүртэл тэмдэгтэй бутлуурын араа түүний гар дээр ирсэнгүй.  Бутлуурын шүдний элэгдлийг багасгах, насжилтыг нь уртасгасан томоохон бүтээл болсон нь энэ. Энэ шийдлээс бутлуурын араа шүдний элэгдэл бүрэн буурсан гэж хэлж болно. Энэ бүтээлээрээ уралдаанд оролцож гуравдугаар байр эзэлжээ. Санхүүгийн хэмнэлт ихээр гарсан нь мэдээж.
   Загвар зохион бүтээгч байхгүйгээр оёдол гарах-гүйтэй адил гагнуурчид үгүй бол тоног төхөөрөмж үгүй юм. Олон жилийн нөр их туршлага, хичээнгүй хөдөлмөрийн үр шимээр өнөөдөр төмрөөр даашинз урлах дайны болжээ. Мэргэжилдээ мэргэшнэ гэдэг энэ л юм. Хүнийг хамт олон найз нөхөд нь төлөвшүүлэн хүмүүжүүлдэг болохоор нөхөрлөлөө дээдлэн хамгаас илүүд хүндэлнэ. Токарьчин, кранчин, оператор, гагнуурчин мэргэжилтэй эгч, дүү нийлсэн зургаан бүсгүйн нөхөрлөл олон жил үргэлжилжээ. Одоо ч хэвээр. Дутууг нь дүүргэж, алдаа оноог нь дэнслэн, ааш зангаа авсан бүсгүйчүүдийн нөхөрлөлөөс сурсан зүйл их гэдгийг төмрийн үйлчин бүсгүй мартахгүй. Энэ нөхөрлөлийг Эрдэнэт үйлдвэрт ажилд орсон үеэс л эхэлсэн болохоор өнөөх эршүүд зантай бүсгүйн “эмэгтэй” болсон түүх эхэлжээ. Ажилсаг, шартай, эршүүд зантай эгэл бүсгүй тэрээр ээж М.Цэвэгжав, аав Л.Сүрэнжаваас өвлөж авсан олон эрдмийн нэг нь төмрөөр сийлбэрлэн  “наадах” эрдэм гэдгийг баталжээ. Ээжийнхээ, хоёргүй сэтгэлээр нэг л зангаар ажиллаарай гэх эрхэм сургаалийг үйл хөдлөл бүрдээ мөрдлөг болгон гарын ураар хатуу төмрийг уяраасаар л байна. Их ажлын хажуугаар өрх гэрээ өөд нь татна, гал голомтоо дээдэлнэ. Нөхөр хүү хоёртойгоо амьдралыг цэцэглүүлэн өөрийн гараар урласан зуухаар өргөө гэрээ батжуулан галаа өрдөж сууна. Ганц хүүгээ өрх тусгаарлахад нь гал голомтоосоо таслан өөрийн урласан зуухаа өгнө өө, гээд ярьж суух энгүүхэн агаад эрхэмсэг “төмрийн оёдолчин” бүсгүйдээ ажил үйлийн дөл өөдөө байхыг хүсье.

А.Бямбамаа

Мэдээний төрөл

Календарь

« 8-р сар 2019 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31  

Зургийн цомог