• Өнөөдөр 05 дугаар сарын 28

    Мэдүүштэй... 1. Өнөөдөр жилийн 149 дахь өдөр. Он дуусахад 216 хоног үлдлээ. 2. Эрдэнэт хотод агаарын хэм өдөртөө +17 градус, шөнөдөө +10 градус дулаан, аянга цахилгаантай аадар бороотой, салхины хурд 10-12м/сек байна. 3. Аргын тооллын 5 дугаар сарын 28. Бархасвад гараг. Билгийн тооллын шинийн 6. Лусын буулттай, цагаан морь өдөр. Өдрийн наран 5 цаг 00 минутад мандан, 20 цаг 39 минутад жаргана. Энэ өдөр туулай, гахай, бар жилтнээ аливаа үйлийг хийхэд эерэг сайн. Харин үхэр, луу, нохой, хонь жилтнээ сөрөг муу тул элдэв үйлд хянамгай хандаж, биеэ энхрийлүүштэй.  Насны, эдийн бүтээл, худалдаа хийх, мод тарих, тариалан тэргүүтэн дэлгэрүүлэх үйл, сургуульд сурах, номлох, хэвлэх, замд явах, санваар өгөх, шүтээн босгох, номын хурал байгуулах, хөрөнгө исгэх, бэрийн үйл, төрөх, буяны үйл, бурханд залбирах, хониноос ашиг шим авах, хот тосгон барьж эхлэх, мал гадагш өгөх, ажилчин авах, хурим найр хийх, андгай тангарагаас няцах, дайсныг номхруулах үйлд сайн. Өндөр суудалд сууж эхлэх, туг дарцаг хийсгэх, өвчин үзүүлэх, засуулах, эм уух, хануур, төөнүүр хийлгэх, эм найруулах, цэрэг хөдөлгөх, эд, мал гадагш өгөхөд муу. Өдрийн сайн цаг нь могой (09:40-11:40), бич (15:40-17:40), гахай (21:40-23:40), бар (03:40-05:40), туулай (05:40-07:40) болой. Хол газар явагсад зүүн урд зүгт мөрөө гаргавал зохистой. Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад өнгө зүс сайжрах сайн. 4.Дэлхийн зах зээл дээр нэг тонн зэс 5308 ам.долларын ханштай байна. (Эх сурвалж: www.lme.com) 5.Монгол банкны энэ өдрийн нэрлэсэн ханшаар АНУ-ын доллар 2805, евро 3067, БНХАУ-ын юань 393, ОХУ-ын рубль 39, Японы иен 26, БНСУ-ын вон 2.2 төгрөгтэй тэнцэж байна. (Эх сурвалж: www.gogo.mn)   Эрдэнэт үйлдвэрийн түүхэнд энэ сард... Асуулт: -Дулааны станцын хүчин чадлын талаар танилцуулна уу? Хариулт: -Дулааны станц нь Эрдэнэт хот, үйлдвэр, албан газруудын дулааны эрчим хүчээр хангадаг. Зуух, түлш дамжуулах, хими цахилгаан засварын гэсэн үндсэн хэсэгт 200 гаруй хүн ажилладаг. БКЗ-75-39ФБ маркийн 1 цагт 440 градус С-ийн халуунтай, 40 ати даралттай 75 тонн уур үйлдвэрлэх хүчин чадалтай 6 зуухтай бөгөөд жилд 1078,6 мянган гкал дулаан үйлдвэрлэдэг. Үйлдвэрийн хэрэгцээнд 12 ати даралттай 250 градус С-ийн халуунтай уур өгдөг. Үүний зэрэгцээ хот, үйлдвэрт дулаан өгөх хоёр өөр дулааны шугам сүлжээтэй.  (Эх сурвалж:“Монгол, Зөвлөлтийн хамтарсан уул уурхайн баяжуулах “Эрдэнэт” үйлдвэр: 100 асуулт, хариулт” номноос...)   Дэлгэрэнгүй...
  • Хүний нөөцийн мэргэжилтнүүд ажил мэргэжил, ур чадварын түвшин тогтоох шалгалт өгч байна

    Эрдэнэт үйлдвэрийн Захиргаа, хүний нөөцийн бодлогын газраас хүний нөөцийн мэргэжилтнүүдийн дунд ажил мэргэжил, харилцаа хандлага, ур чадварын түвшин тогтоох шалгалтыг анх удаа зохион байгууллаа. “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирлын 2019 оны 12 дугаар сарын 25-ны өдрийн 1185 тоот тушаалаар үйлдвэрийн хэмжээнд ажиллаж буй хүний нөөцийн мэргэжилтнүүдийн дунд мэргэжил, ур чадварын шалгалт зохион байгуулахаар шийдвэрлэсний дагуу хүний нөөцийн мэргэжилтнүүд дөрвөн үе шаттай, мэргэжлийн шалгалт өгчээ. Өөрөөр хэлбэл, албан баримт бичгийн, онолын мэдлэг, ур чадвар, харилцаа хандлага тодорхойлох гэсэн дөрвөн чиглэлээр мэдлэгээ шалгуулж, хувь ажилтны хөгжлийн түвшинд дүн тавиулав. Шалгалтын зорилго нь Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж буй хүний нөөцийн мэргэжилтнүүд мэдлэг, ур чадвар, хандлагын хувьд ямар түвшинд байгааг тодорхойлох, нөгөө талаас, шалгалтад бэлдсэнээр өөрсдийн мэдлэг мэдээллээ сэргээж бататгах, шинээр сурч, мэдлэгээ ахиулж, дээшлүүлэх боломжийг нээхэд чиглэгдэж байна. Ингэснээр, цаашид хүний нөөцийн чиглэлээр ямар бодлого хэрэгжүүлэх, хүний мэргэжилтнүүдийг хэрхэн сургаж, боловсруулах зорилтоо тодорхойлоход ач холбогдолтой юм. Шалгалтын ажлын хэсгийн бүрэлдэхүүнд Захиргаа, хүний нөөцийн бодлогын газар, Хуулийн хэлтэс, Дотоод хяналтын хэлтэс болон боловсрол, сэтгэл зүйн чиглэлийн төлөөллүүд оролцож, шалгалтын материал, асуумжийг мэргэжлийн өндөр түвшинд боловсруулсан байна.     М.Балжинням Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Уурхайн цахилгаан хангамжийг сайжруулна

    Сүүлийн жилүүдэд, Ил уурхайн тоног төхөөрөмж шинэчлэгдэж хүчин чадал нь нэмэгдсэн, ажлын хүрээ тэлж, уурхай өргөссөнтэй холбоотой гадаад цахилгаан хангамжийн чадлыг нэмэх, цахилгаан дамжуулах агаарын шугамыг өргөтгөх, уулын ажлын хүрээнээс гаргах зайлшгүй шаардлага үүссэн. Эрдэнэт үйлдвэрийн Ил уурхайн гадаад цахилгаан хангамжийг сайжруулах ажлын тендерт “Энх өглөө” компани ялсан. Оны өмнөөс эрчтэй эхэлсэн уг ажил энэ сарын сүүлээр дуусах төлөвлөгөөтэй байсан ч “ковид-19” халдварын нөхцөл байдлаас шалтгаалан хоёр сараар хойшиллоо. Одоо Ил уурхай нийт 8 МВА-ийн чадал бүхий хоёр дэд станцтай. Гэтэл уурхайн тоног төхөөрөмжийн суурилагдсан чадал нь 12,5 болсон. Цахилгаан хангамжийн чадлын дутагдлыг тоног төхөөрөмжүүдийг оновчтой байрлуулах, нэг гаргалгаа дээрх ачааллыг тэнцвэржүүлэх зэргээр “аргалж” байна. Өргөтгөл хийгдэж дэд станцууд нэмэгдсэнээр нийт 32,6 МВА-ийн чадалтай болж, долоо байсан гаргалгаа 24 болж нэмэгдэх юм. Ингэснээр тоног төхөөрөмжүүдээ өөрсдийн хүссэн газар байрлуулан цахилгаанаар найдвартай хангах, цахилгаан дамжуулах агаарын шугамын гэмтэлгүй болох нөхцөл бүрдэх юм. Түүнчлэн Ил уурхайд мөчлөгт урсгалт тээврийн технологи нэвтрүүлэх цахилгааны эх үүсвэрийг эндээс шийдэх боломж нээгдэнэ.        М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ хэмнэлтийн бодлого хэрэгжүүлсний үр дүнд уурхайчдынхаа цалин, ахмадуудынхаа тэтгэмжийг нэмэгдүүлэх шийдвэр гаргалаа

    Дэлхийн зах зээлд зэсийн үнэ өнөөдрийн байдлаар, 2020 оны улсын төсөвт төлөвлөснөөс 600 орчим доллар тонноор доогуур байна. Коронавирусын цар тахал дэлхий нийтэд төдийгүй улс орны эдийн засагт эрсдэл үүсгэж байгаа энэ үед “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ цар тахлаас урьдчилан сэргийлэх, үүсээд байгаа хүндрэлийг даван туулах нэгдсэн хөтөлбөр гаргаж, шуурхай арга хэмжээ авч ажиллаж байна. Үүний үр дүнд техник технологио шинэчлэх замаар үйлдвэрлэлээ өсгөж, улс болон орон нутгийн төсөвт төвлөрүүлэх татвараа бууруулахгүйгээр, үйлдвэрлэл эдийн засгийн төлөвлөгөөт үзүүлэлтээ давуулан биелүүллээ. Уурхайчид коронавирусын цар тахлаас өөрийгөө болон гэр бүлээ, цаашлаад улс орноо хамгаалан, хүлээсэн үүргээ биелүүлэн ажиллаж байна. Эрдэнэт үйлдвэр эх үрсийн баярын өдрөөс эхлэн уурхайчдынхаа цалинг 10 хувиар, ахмадуудынхаа тэтгэмжийг 40 хүртэл хувиар нэмэгдүүлэн бэлэг барьж байна. МҮХАҮТ, Монгол Улсын Засгийн газартай хамтран жил бүр шалгаруулдаг ТОП-100 аж ахуйн нэгжүүдийг Эрдэнэт үйлдвэр энэ жил 18 дахь удаагаа манлайлснаа саяхан гардсан. “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын уурхайчид 2019 онд улс, орон нутгийн төсөвт төвлөрүүлсэн татвар, эх орны хөгжилд оруулсан хувь нэмэр, нийгмийн хариуцлага зэрэг олон шалгуур үзүүлэлтийг тэргүүлж энэ шагналыг хүртсэн. Үйлдвэрийн газрын Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэнгийн санаачилгаар МҮХАҮТ-ын 2019 оны ТОП-10 аж ахуйн нэгжүүд улс, эх орны хөгжлийн асуудлаар уулзалт зохион байгуулах юм. Тэд Эрдэнэт үйлдвэрээс авч хэрэгжүүлж байгаа, ажлын байраа хадгалах, үйлдвэрлэлээ нэмэгдүүлэн, цалин урамшууллаа өсгөх сайн туршлагаас суралцаж, хамтдаа Монгол улсын Эдийн засгийг эрчимжүүлэх талаар санал солилцох юм байна. “ТОП-100 аж ахуйн нэгжүүдийг тэргүүлсэн нь уурхайчдад урам зориг өгч, цаашид “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ коронавирусын халдварын цар тахлын улмаас дэлхий нийтэд үүсээд байгаа санхүү, эдийн засгийн хүндрэлийг хэмнэлтийн бодлого, урьдчилан сэргийлэх оновчтой шийдлээр даван туулж чадна” хэмээн Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн ил уурхайн ажил байдалтай танилцах үеэрээ онцолсон юм. Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Өнөөдөр 05 дугаар сарын 27

    Мэдүүштэй... 1. Өнөөдөр жилийн 148 дахь өдөр. Он дуусахад 217 хоног үлдлээ. 2. Эрдэнэт хотод агаарын хэм өдөртөө +26 градус, шөнөдөө +2 градус дулаан, багавтар үүлтэй, салхины хурд 5-6 м/сек байна. 3. Аргын тооллын 5 дугаар сарын 27.Буд гараг. Билгийн тооллын шинийн 5. Лусын буулттай, цагаан морь өдөр. Өдрийн наран 5 цаг 01 минутад мандан, 20 цаг 38 минутад жаргана. Энэ өдөр бар, нохой, гахай жилтнээ аливаа үйлийг хийхэд эерэг сайн. Харин хулгана, могой, морь жилтнээ сөрөг муу тул элдэв үйлд хянамгай хандаж, биеэ энхрийлүүштэй.  Ном унших, замд гарах, эд юм бүтээх, бичиг зурхай зурах, ураг садан болох, худалдаа хийх, сүмийн тахил тахилга засах, өөрийн амьдралд тустай ажил хийх, бурханд залбирах, нөхрийг эрэх, хаад ноёд, ихэс дээдэст тангараг, амлалт гаргах, мал адгуус муулах үйлд сайн. Байр сууц тохижуулах, гэр барих, засах, морь худалдах, уралдуулах, улаан идээ авах, хатуу үйл ажил хийх, лам болох, ном сонсох, гадагш өгөх, хөрөнгө исгэх, үр цацах, модны үйл, үхэгсдийн үйлд муу. Өдрийн сайн цаг нь  морь (11:40-13:40), бич (15:40-17:40), хулгана (23:40-01:40), үхэр (01:40-03:40) болой. Хол газар явагсад зүүн зүгт мөрөө гаргавал зохистой.Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад эд мал арвижих сайн. 4.Дэлхийн зах зээл дээр нэг тонн зэс 5341 ам.долларын ханштай байна. (Эх сурвалж: www.lme.com) 5.Монгол банкны энэ өдрийн нэрлэсэн ханшаар АНУ-ын доллар 2803, евро 3050, БНХАУ-ын юань 392, ОХУ-ын рубль 39, Японы иен 26, БНСУ-ын вон 2.2 төгрөгтэй тэнцэж байна. (Эх сурвалж: www.gogo.mn)   Эрдэнэт үйлдвэрийн түүхэнд энэ сард... Асуулт: -1974-1978 онуудад МХЗЭ-ийн илгээлт өвөртлөн, манай орны өнцөг булан бүрээс олон зуун залуучууд Эрдэнэтийг зорьсон. Энэ залуучууд өнөөдөр Эрдэнэт үйлдвэрийн туршлагатай ажилчид, халамжлан хүмүүжүүлэгчид болж өссөн нь мэдээж. Эдгээр залуучуудын заримын ажил үйлс, амьдрал, бүтээлээс танилцуулна уу? Хариулт:-1974-1978 онуудад МХЗЭ-ийн илгээлтээр Эрдэнэтийн бүтээн байгуулалтын үйлсэд оролцохоор манай орны 18 аймаг, хоёр хотоос ирсэн олон зуун залуучууд Эрдэнэт хот, үйлдвэрийг бүтээн босголцож, анхны барилгачдаас төрөл бүрийн мэргэжил эзэмшсэн ажилчид, инженер техникийн ажилтан болтлоо хөгжжээ. МХЗЭ-ийн илгээлтээр 1974 онд анх Эрдэнэтэд ирсэн 54 залуугийн 14 нь Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж байгаагийн дотор хүдрийн ил уурхайн өрмийн машинч Доржийн Чойжид, Дашдоржийн Баатар, Баянсангийн Мишиграгчаа, Өлзийн Даваа, уурхайн засварчин Хятадын Пүрэвдорж, эксковаторын машинч Кушметийн Махмудхан, уулын технологийн тээврийн цехийн БелАЗ-ын жолооч Рэнжавын Оросоо, Равдандоржийн Жанчивдорж, жолооч Лхагвын Мишка, Барилга засварын цехийн цахилгаанчин Чойнхорын Мөнхбат, Орон сууц нийтийн аж ахуйн газрын үйлчлэгч Шушкений Кульзира, мөн 1974 оны МХЗЭ-ийн Төв хорооны зохион байгуулагч, анхны илгээлтийн залуучуудын ахлагчаар ажиллаж байсан, одоо уулын технологийн тээврийн цехийн ээлжийн дарга Даваагийн Пүрэвдорж нарыг онцлон дурьдаж болох юм. МХЗЭ-ийн илгээлтийн эзэн хүдрийн ил уурхайн өрмийн машинч Данзангийн Жаргалсайхан техникийн хүчин чадлыг бүрэн дүүрэн ашиглаж, хөдөлмөрийн гарамгай амжилт гаргасан учир 1988 оны 5-р сарын 16-ны өдөр БНМАУ-ын АИХ-ын Тэргүүлэгчдийн зарлигаар БНМАУ-ын Хөдөлмөрийн баатар цол, Сүхбаатарын одон, “Алтан соёмбо” медалиар шагнагдсан. Одоо Эрдэнэт хотын үйлдвэр, аж ахуй, соёл урлагийн төрөл бүрийн салбарт МХЗЭ-ийн илгээлтийн эзэн олон зуун залуучууд үр бүтээлтэй хөдөлмөрлөж байгаагийн дотор Эрдэнэт үйлдвэрт 200 шахам залуучууд ажиллаж, тэдгээрийн дийлэнх нь халамжлан хүмүүжүүлэгчид болсон.  (Эх сурвалж:“Монгол, Зөвлөлтийн хамтарсан уул уурхайн баяжуулах “Эрдэнэт” үйлдвэр: 100 асуулт, хариулт” номноос...) Дэлгэрэнгүй...
  • Шилдэг бүтээлийн эзэд ирэх сард тодорно

      Монгол Улсын эрчим хүчний сайд өнгөрсөн оныг “Ухаалаг эрчим хүч”-ний жил болгон зарласантай холдогдуулан Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирал “Эрчим хүч-математик загварчлал” сэдвийн дор бүтээлийн уралдаан зарласан. Үйлдвэрийн газрын бүтцийн нэгжүүдэд шинийг санаачлан нэвтрүүлэх боломжтой болон нэвтрүүлж буй арга шийдэл, техник технологи, тоног төхөөрөмжийг таниулах, ажилтнуудын техникийн болон шинжлэх ухааны боловсролыг хөгжүүлэх, туршлага судлуулах, идэвх санаачилгыг өрнүүлэх, бүтээлч, шинийг эрэлхийлэгч ажилтнуудыг урамшуулах зорилго бүхий энэхүү уралдааны нэгдүгээр шатны шалгаруулалт өнгөрсөн долоо хоногт боллоо. Инновацийн сангийн найман сая төгрөгийн санхүүжилттэй уг уралдааныг өргөн хүрээнд, өндөр зохион байгуулалттай хийхээр төлөвлөсөн ч “ковид-19” халдварын үеийн нөхцөл байдлаас  шалтгаалан цомхон бүрэлдэхүүнтэй, хэсэгчилсэн байдлаар зохиогдов. Эрдэнэт үйлдвэрийн бүтцийн нэгж, хэсгүүдэд ашиглагдаж буй тоног төхөөрөмж, шугам сүлжээний оролтын параметрүүдийг математик загварчлал, компьютер симуляцийн аргаар боловсруулж дүн шинжилгээ хийх, ажилчдад орчин үеийн техникийн хөгжлийн чиг хандлагыг таниулах, тэдгээрийг үйлдвэрлэлд ашиглаж сурах идэвх санаачилга өрнүүлэх зорилготой уг уралдаанд хувь хүн, хамт олны 18 бүтээл иржээ. Ихэвчлэн, тоног төхөөрөмжийн гэмтэл саатлыг багасгах, найдваржилтыг өсгөх, хийц болон ажиллагааг оновчилсон, технологийн горим, түүний үзүүлэлтүүдэд чанарын өөрчлөлт оруулахыг эрмэлзсэн бүтээлүүд байв. Тэд бүтээлүүдийнхээ загвар, танилцуулга, үзүүлэнг видео бичлэг, гэрэл зураг, бодит үр ашгийн судалгаа ашиглан хийсэн байгаа нь сонирхол татсан. Нэгдүгээр шатны шалгаруулалтаас Дулааны цахилгаан станцын “ДЦС-ын хөрөнгө оруулалтын үнэлгээний DCF загвар”, мөн “ДЦС-ын үйлдвэрлэлийн ерөнхий ажиллагааг математик загвар ашиглан тооцоолол хийх симуляци программ”, Ус хангамжийн цехийн “Эргэлтийн усны горим”, мөн “Ус хангамжийн цехийн ус өргөх станцуудын насосны ажиллах горимыг оновчлох”, “Тоног төхөөрөмжийн ашиглалт, засвар үйлчилгээний бүртгэлийн программ”, Ил уурхайн “Цахилгаан эрчим хүчний чанарын хэмжилт, динамик загварчлал” гэсэн зургаан бүтээл дараагийн шатанд шалгарлаа. Ирэх сард эцсийн шалгаруулалт хийгдэж, түрүүлсэн бүтээлийн эзэд гурван сая, дэд байрт шалгарсан баг хоёр сая, гутгаар байр эзэлсэн хамт олон 1,5 сая төгрөгийн шагнал хүртэх юм. Харин тусгай байранд гурван бүтээл тунаж 500 мянган төгрөгийн урамшуулал хүртэнэ.     Мөн шинэ санаа, оновчтой бүтээлд тодорхойлох боломжтой бүтээлүүдийн эрхийг хамгаалах, зохиогчидтой хамтран ажиллах, үлгэрчлэн бусад газар нэвтрүүлэх асуудалд үйлдвэрийн газрын зүгээс анхаарч ажиллана гэж шүүгчид онцолсон. Уралдааны шүүгчдийн бүрэлдэхүүнд “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнх, Эрчим хүчний хэлтсийн дарга Ш.Төрбат, цахилгааны тэргүүлэх инженер Д.Энхтөгс тэргүүтэй удирдлагын багаас гадна ШУТИС-ийн багш, дэд профессор П.Ариунболор урилгаар ирж, шүүгчээр ажилласан юм. Тэд “Эрчим хүч-математик загварчлал” уралдаанд шинжлэх ухаанд суурилсан бүтээл түлхүү ирэх болов уу, гэж хүсэж хүлээсэн ч сайн саналын хэлбэрийн танилцуулга дийлэнх нь байсан учир дараагийн шатны шалгаруулалт хийхээр шийджээ. Бүтээл нь шалгарсан багийнхан дараагийн шатанд нарийн мэргэжлийн түвшинд ярилцлага өрнүүлж өрсөлдөнө. Ингээд ШУТИС-ийн багш, дэд профессор П.Ариунболортой цөөн хором ярилцлаа.      П.АРИУНБОЛОР: Эрдэнэт үйлдвэрт хиймэл оюун ухааны сүлжээ үүсэх боломжтой   -“Эрчим хүч-математик загварчлал” уралдаанд ирсэн бүтээлүүдийн чанар чансааны талаар та юу хэлэх вэ? -Юуны өмнө намайг чухал ач холбогдолтой энэ уралдааны шүүгчээр урьсанд баярлалаа. Уралдаанд ирсэн 18 бүтээл шинжлэх ухааны түвшинд хийгдсэн сайн ажлууд ч байна, зарим нь хөдөлмөр хөнгөвчилсөн, сайн санал санаачилга хэлбэрийнх ч байна. Бид шинжлэх ухааны үндэстэй, математик загвараар эрчим хүч хэмнэх, үйлдвэрлэлд эдийн засгийн ямар үр ашиг авчрах вэ, гэдэгт илүү төвлөрч авч үзлээ. Сайн бүтээл олон ирсэн болохоор шууд байр эзлүүлэхэд хэцүү байна. Тиймээс нэгдүгээр шатанд шалгарсан ажлуудыг дахин хэлэлцэж, мөн чанарыг нь илүү нарийн тодотгох хоёр дахь хэлэлцүүлэг хийхээр шийдвэрлэсэн. Би Эрдэнэт үйлдвэрийн инженерүүдээр маш их бахархаж байна. Эндээс Монгол Улсын хэмжээнд мөрдөх стандартууд гарах төлөвтэй. Мөн маш сайн докторууд төрж мэдэхээр байна. Залуус үйлдвэрлэлийнхээ горимыг, асуудлыг маш сайн мэдэж байгаа нь бахархал төрүүлсэн. Эрдэнэт үйлдвэрийг аж үйлдвэрийн дөрөвдүгээр хувьсгалд бэлтгэхэд математик аргачлал, тооцоолол сайн эзэмшсэн эдгээр залуусын хүч хөдөлмөр маш их гэдгийг өнөөдөр олж харлаа. Шинэ үеийн залуус сайн бэлтгэгдэж байгаа юм байна. Үйлдвэрлэлийн туршлага сайтай, ихэнх нь магистрын зэрэгтэй, судалгааны арга барил хэдийнээ эзэмшсэн залуус уралдаанд оролцлоо. Шүүгчийн хувьд Эрдэнэт үйлдвэрийн хэтийн зорилго- Үйлдвэрлэл, шинжлэх ухааны парк байгуулахад залуусын хувь нэмэр их, тэдэнд итгэж болно гэж хэлмээр байна.     -Эрдэнэт үйлдвэрийн Эрчим хүчний чиглэлийг авч яваа мэргэжилтнүүдийн ур чадвар, залгамж халааг та хэрхэн үнэлэв?  -Ер нь Эрдэнэт үйлдвэр залгамж чанар сайтай. Үйлдвэрлэлийн гол бодлогыг барьж яваа тулхтай мэргэжилтнүүдийнхээ удирдлага дор залуу үе нь хүмүүждэг, арга барилыг авдаг, уламжлал шинэчлэлийг хослуулсан залгамж холбоо үүссэн газар. Нэгэнт бий болсон уламжлалт холбоонд үндэслэн үйлдвэрийг цаашид улам автоматжуулаад, технологийг нь оновчтой горим руу шилжүүлээд ухаалаг болгох, яваандаа хиймэл оюун ухаан ажиллахад бололцоотой. Учир нь 40 гаруй жил ажилласан энэ үйлдвэрт өөрийн “бодит дата”-нууд бэлэн байгаа. Бүх өгөгдлүүдээ   ашиглаад, залгамж холбоогоо үргэлжлүүлээд, залуучуудаа боловсруулаад явахад дараагийн 10 жилд хиймэл оюун ухааны сүлжээ үүснэ гэдэгт итгэлтэй байна.  -Манай үйлдвэрийн газар эрчим хүчний асуудлаа хэр оновчтой шийдвэрлэсэн гэж үзэж байна?  -Эрдэнэт үйлдвэр дэлхийн хэмжээний уурхайн хувьд эрчим хүчний бодлого барьж байгаа хүмүүс нь монголд төдийгүй дэлхийд өндөр үнэлэгдэх мэргэжилтнүүд гэдэгт би огтхон ч эргэлзэхгүй. Сүүлийн үед цахилгаан эрчим хүч хэрэглэгчээс үйлдвэрлэгч болох том алхам хийсэн нь маш зөв шийдвэр байсан. Дээрээс нь янз бүрийн сэргээгдэх эрчим хүч яригдаж байна. Маш олон мэргэжилтэн доктор хамгаалчихсан судалгааны ажил хийж байна. Өөрөөр хэлбэл эрдмийн бүхэл бүтэн бүтээн байгуулалт өрнөж байгаа газар шинжлэх ухаан, технологийн тал дээр асуудал гарахгүй, Монгол улсын хэмжээнд тэргүүлэх байр сууриа алдахгүй болов уу.   -Сүүлийн үед Монголын эрчим хүчний салбарт ямар өөрчлөлт шинэчлэлт хийгдэж байгааг та ажиглаж байна?  -Бид Улаанбаатар, цаашлаад Монгол улсын эрчим хүчний өнөөгийн байдал, хэтийн төлөвийг байнга сонирхож байдаг. Жил ирэх тусам эрчим хүчний хэрэглээ асар их өсөж байна. Энэ нөхцөлд хэмнэлт маш чухал. Эрчим хүчний оновчтой төлөвлөлтүүд хийх ёстой. Хувьсах гүйдлээр эрчим хүч дамжуулж байсан бол одоо тогтмол гүйдлийн шугам сүлжээ, өндөр хүчдэл, смарт, кредит гээд ухаалаг сүлжээ бий болж байна. Үүнээс гадна энэ их үйлдвэрлэл, хорт хийн ялгарал дэлхийг туйлдуулж байгаа энэ үед бид эко орчин, сэргээгдэх эрчим хүчийг илүү түлхүү ашиглах ёстой. Монгол орны сэргээгдэх эрчим хүчний нөөц бололцоог харахад нар, салхины эрчим хүчний асар их нөөцтэй. Харин усны эрчим хүчний нөөц хомс. Яагаад гэхээр Монгол улс Азийн усны яг хагалбар дээр оршдог. Тэгэхээр бид цэнгэг усаа гамнах ёстой. Би бол мэргэжлийн хүн биш. Сонирхогчийн хувьд усан цахилгаан станц барих шийдвэрийг зөв гэж боддоггүй. Хамгийн ээлтэй хөгжих нь нар болон салхины эрчим хүч. Яваандаа био химийн эрчим хүчийг гаргах хэрэгцээ бий. Энэ их хог хаягдал байнга дулаан ялгаруулж байдаг шүү дээ. Хүмүүсийн хоолны үлдэгдэл, хаягдал энэ бүхнээр био химийн сэргээгдэх эрчим хүч гаргах боломжтой. Гэхдээ дулааны цахилгаан станц тэргүүлэх байр суурийг эзэлсээр байх болно. Түүнийг сэргээгдэх эрчим хүчээр тэжээж оновчлох асуудал нэн чухал.   -Манай уншигчдад, уралдаанд оролцсон залууст хандаж юу хэлэх вэ? -Өнөөдөр бол сурах эрин үе. Дээхэн үед бидэнд сурах бичиг олддоггүй байсан бол интернет хөгжсөн энэ цаг үед бүх хүмүүст шинжлэх ухааны хаалга нээлттэй. Хүн өөрөө хичээвэл ямар ч амжилтад хүрэх боломж нөхцөл бүрдсэн. Янз бүрийн программ хангамж бий болчихлоо. Залуу хүмүүс амжилтад хүрэх хоёр л зам бий. Англи хэлтэй байх, үндсэн мэргэжлээ маш сайн мэдэж, өөрийн болгох. Цаашид эрдмийн ажилтан болох гэж байгаа бол математик суурьтай байх ёстой. Түүнээс гадна дэлхий нийтэд эмэгтэй инженерүүдийг илүү дэмжих болсон. Учир нь эмэгтэй хүмүүс шинжлэх ухаан, технологийн салбарт орж ирснээр дэлхий ертөнц өөрөөр хөгжиж эхэлсэн. Дан эрчүүд байсан бол дэлхий хогондоо дарагдаж, дайн тулаан түлхүү болох байсан байх. Гэтэл эмэгтэйчүүд шинжлэх ухаан, технологийн салбарт хүч түрэн орж ирснээр илүү их инновацийг бий болгосон. Хүн нэг хэрэглэсэн бол тэр ая тухтай, ашигтай шинж чанарыг мэдээд буцаад тэр хэрэглээнээсээ гарч чадахгүй мөнгө төлдөг бүтээгдэхүүнийг инноваци гээд байгаа шүү дээ. Тэгвэл  инновацийг ихэвчлэн эмэгтэйчүүд гаргаж байна. Яагаад гэхээр эмэгтэйчүүд хүүхдээ асарч байна, эмнэлэгт өвчтөн асарч байна. Өөрсдийн мэдэрч байгаа зовлонг техникээр дамжуулан хүнд хүртээж байгаа учраас инноваци бий болоод байгаа юм. Сүүлийн үед эрүүл мэндийн салбарт маш ихээр инноваци бий болсон. Тэгэхээр охидыг инженерчлэлийн чиглэлээр суралцаасай гэж хүсдэг. Тэгвэл монгол сайхан хөгжих боломж бий. Дэлхийн технологи ороод ирлээ, интернет нээлттэй байна, хөгжихөд хязгаар үгүй боллоо. Хүн хэдий чинээ зүтгэнэ төдий чинээ сайхан амьдрах боломж нээгдсэн. Тийм учраас бүү залхуур, суралц гэж хэлмээр байна. -Баярлалаа.     М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс   Дэлгэрэнгүй...
  • О.ОТГОНБАЯР: Хүндрэлийг даван туулах нэгдсэн хөтөлбөрийн хэрэгжилт үр дүнтэй байна

      Эрдэнэт үйлдвэрийн Захиргаа, хүний нөөцийн бодлогын газрын дарга О.Отгонбаяраас шинэ коронавирусын тархалтаас урьдчилан сэргийлэх, үүсээд буй хүндрэлийг даван туулах зорилгоор байгуулагдсан Төв штабын ажлын хэрэгжилтийн талаар тодрууллаа.    -Эрдэнэт үйлдвэрийн хэмжээнд шинэ коронавирусын тархалттай холбоотойгоор үүсээд буй хүндрэлийг даван туулах, сөрөг үр дагавраас урьдчилан сэргийлэх, эрсдэлээс хамгаалах зохих арга хэмжээг шуурхай зохион байгуулах зорилгоор Төв штаб болон Чиглэл хариуцсан штабуудыг Ерөнхий захирлын А/139 тоот тушаалаар байгуулсан. “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ нь уурхайчдын ажлын байр, цалин хөлс, урамшууллыг тогтвортой хадгалж, уурхайчдынхаа  гэр бүлийг эрсдэлээс хамгаалах, улс, орон нутгийн  эдийн засагт оруулж буй хувь нэмрийг бууруулах-гүй байх гэсэн үндсэн зорилго-тойгоор ажиллаж байна. Энэ нь уурхайчдын хамтын хөдөлмөр юм. Мөн “Шинэ коронавирусын тархалтаас урьдчилан сэргийлэх, үүсээд буй хүндрэлийг даван туулах арга хэмжээний нэгдсэн хөтөлбөр”, үүний хавсралт “Хүндрэлийг даван туулах арга хэмжээний нэгдсэн төлөвлөгөө”, “Үнийн хэлбэлзлийг тооцсон үйлдвэрлэл, эдийн засгийн арга хэмжээний төлөвлөгөө”, “Хөдөлмөр зохион байгуулалт, цалин хөлсний чиглэлээр хэрэгжүүлэх арга хэмжээний төлөвлөгөө”-г баталсан.  “Үйлдвэрлэлийн тасралтгүй үйл ажиллагааг хангах”, “Санхүү, эдийн засгийн үйл ажиллагааг эрчимжүүлэх”, “Нийгмийн харилцаа хамтын ажиллагааны асуудлыг зохицуулах”, “Томоохон төсөл, хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх”-д чиглэл хариуцсан штабууд арга хэмжээний төлөвлөгөө боловсруулж, батлуулан, хэрэгжилтийг ханган ажиллаж байна. Ажлын төлөвлөгөөний биелэлт 46,4 хувьтай байна. Эдгээр штабууд долоо, 14 хоног тутам хуралдаж, Төв штабын хуралдаанаас шийдвэр гаргаж, ажлын явцтай танилцаж, үүрэг өгч ажиллаж байгаа. Үйл ажиллагааны нэгдсэн хөтөлбөр 42,5 хувийн биелэлттэй байна. Нийт 50 үүрэг даалгаврыг чиглэл хариуцсан штабуудад хүргүүлж, хэрэгжилтийг нь ханган ажиллаж байна. -Хөтөлбөр, төлөвлөгөөний дагуу ямар ажлууд хийгдээд байна вэ?  -Зэсийн баяжмалын үйлдвэрлэлийг 2,244.3 тн-оор, молибдены баяжмалын үйлдвэрлэлийг 152.4 тн-оор нэмэгдүүлж ажилласнаар зэс, молибдены баяжмал ачилтын төлөвлөгөөг 101-112,6 хувиар биелүүлж, 3,8 тэрбум төгрөгийн нэмэлт орлого олох боломж бүрдээд байна.   -Үйлдвэрийн газрын хэмжээнд өртөг, зардал бууруулах арга хэмжээг хэрэгжүүлж, зэсийн үнийн эрсдэлийн түвшинтэй уялдуулан, гүйцэтгэлд хяналт тавьж ажилласнаар батлагдсан төлөвлөгөөт нийт зардлыг эхний дөрвөн сарын байдлаар 23.8 тэрбум төгрөгөөр бууруулан ажиллалаа. -Үйлдвэрлэлийн үндсэн тоног төхөөрөмж, технологийн горимыг цахилгааны үнийн гурван тарифт системд тохируулан ажилласнаар 185.0 сая төгрөгийн цахилгаан эрчим хүчний зардал хэмнэсэн. -“Сархиа” байгалийн чийрэгжүүлэлтийн төвд агч, голт бор, хайлаас зэрэг 2650 мод, бут, Баяжуулах үйлдвэрийн Хаягдлын аж ахуйн 4М далангийн баруун урд талд 530 мод тарьж хүлээлгэн өглөө.  -“Уурхайчин-1” орон сууцны хорооллын барилгын угсралтын ажил, Соёл, спортын “Эрдэнэт цогцолбор“-ын барилгын ажил, “Сэлэнгэ” амралт, аялал жуулчлалын цогцолборын Ногоон хөгжлийн төвийн барилгын ажил хуваарийн дагуу явагдаж байна.  -Засвар механикийн заводын Цутгуурын цехэд хүйтнээр хатуурах холимгоор хэв бэлтгэх хагас автомат шугам суурилуулах шинэчлэлийн ажлын явц 98 хувийн гүйцэтгэлтэй, тоног төхөөрөмжийн туршилт хийгдэж байна. Төв штабын өмнөх хуралдаанаар Эрдэнэт үйлдвэрт хэрэгжиж буй таван бодлогыг авч хэлэлцсэн. Цаашид энэ ажлыг эрчимжүүлнэ.  -Үйлдвэрийн газрын гэмт хэрэг, зөрчлийг арилгах, хариуцлага тооцох системийг боловсронгуй болгох ажлын хүрээнд Ерөнхий захирлын “Гэмт хэрэг, зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх, сахилга бат, хариуцлага, дэг журмыг сайжруулах ажлыг эрчимжүүлэх тухай”  А/203 тоот тушаалын хэрэгжилтийг ханган ажиллаж байна.  -Баярлалаа. Т.Батчулуун Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Өнөөдөр 05 дугаар сарын 26

    Өнөөдөр 05 дугаар сарын 26 Мэдүүштэй... 1. Өнөөдөр жилийн 147дахь өдөр. Он дуусахад 218 хоног үлдлээ. 2. Эрдэнэт хотод агаарын хэм өдөртөө +24 градус, шөнөдөө +7 градус дулаан, үүлшинэ, салхины хурд 5-6 м/сек байна. 3. Аргын тооллын 5 дугаар сарын 26.Ангараг гараг. Билгийн тооллын шинийн 4. Шарагчин могой өдөр. Өдрийн наран 5 цаг 02 минутад мандан, 20 цаг 37 минутад жаргана. Энэ өдөр үхэр, могой, морь жилтнээ аливаа үйлийг хийхэд эерэг сайн. Харин гахай, бич, тахиа жилтнээ сөрөг муу тул элдэв үйлд хянамгай хандаж, биеэ энхрийлүүштэй.  Аливаа үйлд муу бөгөөд өдрийн сайн цаг нь гахай (21:40-23:40), үхэр (01:40-03:40), луу (07:40-09:40), морь (11:40-13:40), хонь (13:40-15:40), нохой (19:40-21:40) болой. Хол газар явагсад баруун хойд зүгт мөрөө гаргавал зохистой. Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад модон хохимой өдөр тул цээрлэвэл зохилтой. 4.Дэлхийн зах зээл дээр нэг тонн зэс 5242 ам.долларын ханштай байна. (Эх сурвалж: www.lme.com) 5.Монгол банкны энэ өдрийн нэрлэсэн ханшаар АНУ-ын доллар 2801, евро 3054, БНХАУ-ын юань 392, ОХУ-ын рубль 38, Японы иен 26, БНСУ-ын вон 2.2 төгрөгтэй тэнцэж байна. (Эх сурвалж: www.gogo.mn)   Эрдэнэт үйлдвэрийн түүхэнд энэ сард... Асуулт: -Эрдэнэт үйлдвэр хөдөлмөрчдийн хэрэгцээнд зориулан өргөн хэрэгцээний ямар бараа таваар үйлдвэрлэж байна вэ? Хариулт:- Эрдэнэт үйлдвэрээс хөдөлмөрчдийн өргөн хэрэглээнд зориулан жилд 10 гаруй нэрийн 300 гаруй мянган төгрөгийн бараа үйлдвэрлэн нийлүүлж байна. Үүнд, спортын хэрэглэл, орон сууцны сантехникийн зориулалттай резинээр хийсэн сэлбэг, малчид, хөдөлмөрчдийн гэр ахуйн хэрэгцээний зарим нэрийн бараа үйлдвэрлэж худалдааны байгууллагаар дамжуулан борлуулж байна. Цаашид нийт ажиллагсдын цалингийн фондын нэг төгрөг тутамд таван мөнгөний бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх нормативыг үндэслэн өргөн хэрэгцээний бараа үйлдвэрлэлийг нэмэгдүүлж, нэр төрлийг өргөтгөх чиглэлээр тодорхой программ боловсруулж байна. Ийм боломж ч үйлдвэрт байгаа юм.  (Эх сурвалж: “Монгол, Зөвлөлтийн хамтарсан уул уурхайн баяжуулах “Эрдэнэт” үйлдвэр: 100 асуулт, хариулт” номноос...)   Дэлгэрэнгүй...
  • Бутлуурын удирдлага, хяналтын схемийг шинэчилж байна

      Баяжуулах үйлдвэрт хүдэр хүлээн авах анхан шатны бутлуурын удирдлагын шкабыг солих ажил ид үргэлжилж байна. Үйлдвэр байгуулагдах үед тавигдсан цахилгаан схемтэй удирдлагын шкаб нь сул зогсолт үүсгэх, гэмтэл их гарах болж ашиглалтын шаардлага хангахгүй хэмжээнд хүрчээ. Иймээс програмчлагдсан, мэдрэгч бүхий дэлгэцтэй Siemens фирмийн орчин үеийн удирдлага, хяналтын шкаб шинээр суурилуулж байна. Ингэснээр удирдлага хяналт оновчтой, шуурхай болохоос гадна мэдээллийн сан бүрдэх, түүнд тулгуурлан дүгнэлт хийх боломжтой болж, орчин үеийн программ хангамжийн ололтыг үйлдвэрлэлд нэвтрүүлж байгаагаар давуу юм. Энэ жил бутлуурын удирдлагын хуучин таван шкабыг S7-300, S7-400 загварын шинэ төрлийн удирдлага, хяналтын шкабаар солих бөгөөд эхний ажлын туршилтыг өнгөрсөн лхагва гарагт амжилттай хийлээ. Өнгөрсөн хоёрдугаар сараас эхэлсэн уг ажлыг “Анд энерги” компани үйлдвэрлэлийн үйл ажиллагааг тасалдуулахгүй гүйцэтгэж, “их зогсолт”-ын өмнө хүлээлгэн өгөхөөр шамдаж байна.   М.Одгэрэл Фото: Б.Баттөгс Дэлгэрэнгүй...
  • Өнөөдөр 05 дугаар сарын 25

    Мэдүүштэй... 1. Өнөөдөр жилийн 146 дахь өдөр. Он дуусахад 219 хоног үлдлээ. 2. Эрдэнэт хотод агаарын хэм өдөртөө +21 градус, шөнөдөө +6 градус дулаан, бага зэргийн бороотой, салхины хурд 5-7 м/сек байна. 3. Аргын тооллын 5 дугаар сарын 25. Сумьяа гараг. Билгийн тооллын шинийн 3. Балжиннямтай шар луу өдөр. Өдрийн наран 5 цаг 03 минутад мандан, 20 цаг 36 минутад жаргана. Энэ өдөр хулгана, бич, луу жилтнээ аливаа үйлийг хийхэд эерэг сайн. Харин нохой жилтнээ сөрөг муу тул элдэв үйлд хянамгай хандаж, биеэ энхрийлүүштэй.  Цог буяны өдөр тул аливаа үйлд маш сайн. Буяны үйл, үйлс эхлэн, хишиг даллага авах, гэр байшин барих, бэр буулгах, хуврага тойн болох, эд мал авах зэрэгт буян хишиг нэмэх нэн сайн. Өдрийн сайн цагнь луу (07:40-09:40), могой (09:40-11:40), бич (15:40-17:40), тахиа (17:40-19:40), гахай (21:40-23:40), бар (03:40-05:40) болой. Хол газар явагсад зүүн зүгт мөрөө гаргавал зохистой. Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулахад эд, мал баялаг төгөлдөр баясгалан болох сайн. 4.Дэлхийн зах зээл дээр нэг тонн зэс 5242 ам.долларын ханштай байна. (Эх сурвалж: www.lme.com) 5.Монгол банкны энэ өдрийн нэрлэсэн ханшаар АНУ-ын доллар 2801, евро 3072, БНХАУ-ын юань 394, ОХУ-ын рубль 39, Японы иен 25, БНСУ-ын вон 2.2 төгрөгтэй тэнцэж байна. (Эх сурвалж: www.gogo.mn)   Эрдэнэт үйлдвэрийн түүхэнд энэ сард... Асуулт: -Эрдэнэт үйлдвэрээс улс даяар дэлгэрсэн үүсгэл санаачилга, туршлага бий юу? Хариулт:-Уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэрийн интернационалч хамт олны үүсгэл санаачилгаар бий болж, улс даяар дэлгэрч, үр ашгаа өгсөн, одоо ч өгсөөр байгаа дараах тэргүүн туршлага бий. Үүнд: Халамжлан хүмүүжүүлэх хөдөлгөөний туршлага. Энэ туршлагыг дэлгэрүүлэх тухай 1981 оны 09 дүгээр сарын 05-ны өдөр МХЗЭ-ийн Төв хороо, БНМАУ-ын Хөдөлмөр, нийгэм хангамжийн улсын хороо тогтоол гаргасан. Хөдөлмөр хамгаалал, аюулгүй ажиллагааны нэгдсэн системийн туршлага. Энэ туршлагыг дэлгэрүүлэх тухай 1980 оны нэгдүгээр сарын 30-ны өдөр Аж үйлдвэр, барилгын ажилчдын ҮЭ-ийн төв хорооны тэргүүлэгчдийн тогтоол гаргасан. Боловсон хүчинтэй ажилладаг туршлага. Энэ туршлагыг дэлгэрүүлэх тухай Геологи уул уурхайн үйлдвэрийн яам албан даалгавар гаргасан. (Эх сурвалж: “Монгол, Зөвлөлтийн хамтарсан уул уурхайн баяжуулах “Эрдэнэт” үйлдвэр: 100 асуулт, хариулт” номноос...)   Дэлгэрэнгүй...
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
Сурталчилгаа
   Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх энэ сарын 22-ны өдөр Орхон аймагт ажиллаж, орон нутгийн иргэдийн төлөөлөлтэй уулзалт хийлээ. Ерөнхий сайдын ажлын багийн бүрэлдэхүүнд УИХ-ын гишүүн О.Содбилэг, Хөдөлмөр нийгмийн хамгааллын сайд С.Чинзориг, Эрүүл мэндийн сайд Д.Сарангэрэл, ЗГХЭГ-ын Тэргүүн дэд дарга Б.Ганбат нарын албаны хүмүүс багтсан байна. Уулзалтын эхэнд Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх Монгол Улсын эдийн засгийн өнөөгийн байдал, Засгийн газраас хэрэгжүүлж буй бодлого шийдвэр, цаашдын зорилт төлөвлөгөөний талаар дэлгэрэнгүй мэдээлэл хийлээ. 
   “Манай улсын эдийн засгийн байдал сүүлийн жилүүдэд алхам алхмаар сайжирч байна. Монголчууд бид азтай ард түмэн. Нэг хүнд ноогдох газар нутгийн хэмжээ, малын тоогоороо дэлхийд тэргүүлдэг. Манай орон 70 сая малтай. Нэг километр хавтгай дөрвөлжин  газарт хоёр хүн оногддог бол хойд хөрш Орос улсад 84 хүн, өмнөд хөршид 140 хүн, бидний хамгийн зорчдог БНСУ-д 500 хүн амьдарч байна. Ийм өргөн уудам нутагтай. Манай улс хуурай газрын хэмжээ, байгалийн баялагаараа дэлхийн 200 орны  эхний 20 дугаар байрт жагсдаг. Олон улсын байгууллагуудын судалгаагаар манай улсын   хөрсөн  доорх нөөц баялагийг  одоогийн байдлаар 15 төрлийн 1.3 орчим их наяд ам.доллартай тэнцэх хэмжээний ашигт малтмалтай гэж дүгнэсэн. Энэ бол геологи хайгуулын үр дүнд илэрсэн хэмжээ. Эрэл хайгуул хийгдээгүй газрын доорх баялаг асар их бий. Манай Тавантолгойн орд гэхэд жилд 30 сая тонн нүүрс олборлоно гэж тооцоход 200 жил зөөх нөөцтэй. Эрдэнэт үйлдвэр 41 дэх жилдээ ажиллаж байна. Цаашид 60 жил ажиллах боломж бүрдсэн. Геологи хайгуулын ажлыг үргэлжлүүлснээр түүнээс ч илүү хугацаагаар ажиллах нөөц илрэх боломжтой гэдгийг эрдэмтэн судлаачид хэлж байгаа. Мөн алт,зэс, мөнгө,төмөр,молибден, газрын тос, уран, байгалийн хий, газрын ховор элемент гээд нөөц ихтэй стратегийн орд газрууд олон бий. Хуурай газар нутгийн хэмжээгээрээ дэлхийд нэгдүгээр байрт, эдийн засгийн хүчин чадлаараа 10 дугаар байрт жагсдаг ОХУ, газар нутгийн хэмжээгээрээ дэлхийд 4 дүгээрт, эдийн засгийн хүчин чадлаараа 2 дугаар байрт ордог БНХАУ-тай манай улс хиллэдэг. Ийм хоёр том хөрш, том зах зээлтэй холбогддог. Дэлхийн 7 тэрбум хүний 1.6 тэрбум нь Монгол улсыг тойрон амьдарч байна. Энэ зах зээлийг бид ашиглах ёстой. Хэдийгээр манай улс усан далайд гарцгүй ч хүн далайд гарцтай. Тиймээс Монголчууд экспортын чиг баримжаатай үйлдвэрлэлийг бий болгож, хойд өмнөд хөршийн том зах зээл рүү нийлүүлж чадвал бид хамгийн их аз жаргалтай, баян чинээлэг амьдрах боломжтой ард түмэн. Энэ боломж нөхцөлийг бид ашиглах ёстой” гэж Ерөнхий сайд Засгийн газрын  баримталж буй үндсэн бодлого чиглэл, зорилтоос мэдээлэлдээ дурьдав. Мөн одоогийн Засгийн газраас хийж хэрэгжүүлсэн  ажил, тулгарч буй хүндрэл бэрхшээл, түүнийг даван туулах гарц шийдлийн талаар дэлгэрэнгүй ярилаа. 
   У.Хүрэлсүхийн тэргүүлсэн  Засгийн газар өнгөрсөн хугацаанд хоёр үндсэн чиглэлд анхаарч ажиллажээ. Нэгдүгээрт, нийгэмд шударга ёсыг бэхжүүлэх, төрийн албаны бүх шатанд сахилга хариуцлага, дэг журмыг тогтоох. Хоёрдугаарт, эдийн засгийн уналтыг зогсоох, сэргэлтийг хангах. Эдгээр чиглэлээр дэвшүүлсэн зорилт хэрэгжиж, тодорхой үр дүнд хүрч байна. Өнгөрсөн гурван жилийн хугацаанд Засгийн газраас авч хэрэгжүүлсэн эдийн засаг, төсөв санхүүгийн зохистой бодлогын үр дүнд 2016 онд 1.2 хувьтай болж унасан улсын эдийн засгийн бодит өсөлтийг өнөөдрийн байдлаар 7.3 хувьд хүргэсэн. Өөрөөр хэлбэл, 7 дахин өсгөсөн гэсэн үг. Зөв бодлогын өгөөжөөр аж ахуйн нэгжийн үйлдвэрлэл сэргэж байна. Төсвийн сахилга бат, хариуцлагыг дээшлүүлж ажилласнаар сүүлийн 8 жилд байнга алдагдалтай явж ирсэн улсын төсөв анх удаа 2018 онд нэмэх 12 тэрбум төгрөгийн ашигтай гарчээ. 2016 онд нэг тэрбум ам.доллар хүртэл унасан валютын нөөцийг өнөөдрийн байдлаар 4.1 тэрбум ам.доллар болгон өсгөж чадсан. Улсын гадаад худалдааны эргэлт өнгөрсөн онд түүхэндээ анх удаа 12.9 тэрбум ам.долларт хүрсэн нь гадаад худалдаа сайн хийгдсэнийг харуулж байна. Цаашид энэ ололт, эдийн засгийн макро түвшинд гарсан өсөлтийн үр шимийг айл өрх, иргэн бүрт хүргэж, ажлын байраар ханган ард иргэдийнхээ орлогыг нэмэгдүүлж, амьдралын чанарыг дээшлүүлэхэд төрийн бодлогыг чиглүүлэх нь Засгийн газрын зорилт юм. 
   Ерөнхий сайдын мэдээллийн дараа Орхон аймгийн иргэдийн төлөөлөл, Засгийн газрын тэргүүн болон гишүүдээс асуулт асууж, санал бодлоо хэлсэн. Иргэд одоогийн Засгийн газрын үйл ажиллагаа, бодлого шийдвэрт сэтгэл өндөр байгаагаа юуны түрүүнд илэрхийлж, цаашид энэ эрчээрээ сайн ажиллахыг Ерөнхий сайдаас хүсч байлаа. Тэдний асуусан ахмадуудын  тэтгэвэр тэтгэмжийг нэмэгдүүлэх, нийгмийн даатгал, шимтгэл төлөх тогтолцоог шинэчлэх,  Хятад улсаас ажиллах хүч авахыг зогсоох,  “Зэс эрдэнийн хувь” компанийн хохирогчдын хохирлыг барагдуулахад төр засгаас дэмжлэг үзүүлэх, Эрдэнэт үйлдвэрийн Стандарт банкинд төлсөн 40 сая долларыг буцаан төлүүлэхэд анхаарах, Хүнсний ногоо тариалагчдыг дэмжих, “Итгэлийн зээл” хөтөлбөрийг үргэлжлүүлэх, Хөдөлмөрийн тухай хуулийн шинэчилсэн төслийг УИХ-ын намрын чуулганаар хэлэлцэх эсэх, Орхон аймгийн Эрүүл мэндийн байгууллагад “Ахмадын сан” байгуулах, Эмэгтэйчүүдийн эмч нарын мэдлэг ур чадварыг дээшлүүлэх, “Эрүүл шүд-Эрүүл хүүхэд” хөтөлбөрийн хэрэгжилтэд хяналт тавих зэрэг  улс орны эрх ашиг болон нийгмийн олон талт сэдвээр чиглэл хариуцсан салбарын сайд, албаны хүмүүс хариулт өглөө.  
   Уулзалтын үеэр Орхон аймгийн сонгуулийн 48 дугаар тойрогоос сонгогдсон, УИХ-ын гишүүн О.Содбилэг зарим иргэний асуултад хариулж, ирэх онд Эрдэнэтэд хийгдэх томоохон бүтээн байгуулалтын талаар мэдээлсэн. Тухайлбал, Эрдэнэт хотын төвийн цахилгаан, эрчим хүчний гол зангилаа болсон хоёр дэд станцыг улсын төсвөөр бариулах асуудлыг энэ оны төсвийн хэлэлцүүлэгт оруулахаар болсон. Мөн Орхон аймгийн үерийн даланг Европын Холбооны Сэргээн босголт, хөгжлийн банкны дэмжлэгтэйгээр барьж байгуулах шийдвэрийг Засгийн газрын өнгөрсөн Лхагва гаригийн хуралдаанаас гаргасан. Эрдэнэтчүүдэд нэн шаардлагатай үерийн далан байгуулах ажлын нийт зардал 14 сая ам,долларын санхүүжилтийг шийдэж өгсөн Ерөнхий сайд болон холбогдох албаны хүмүүст талархал илэрхийлье гэсэн юм. Ингэснээр ирэх жил Орхон аймагт үерийн далангийн бүтээн байгуулалт эхлэх боломж бүрдээд байгаа ажээ. 
   Ийнхүү Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх ард иргэдээ сонсож, тэдний санал хүсэлт, захиа даалгаврыг хүлээн авч, улс орноо хөгжүүлж, сайн сайхан амьдралыг цогцлооход хүн бүрийн сэтгэл зүтгэл, ёс суртахуун сахилга хариуцлага юу юунаас илүү чухал болохыг хэлсэн. Мөн тэрээр хүн бүр эх орондоо хайртай байж, үр хүүхдээ зөв хүмүүжлээр өсгөн бойжуулж, ирээдүйн үеийнхээ ажил амьдралын баталгааг өнөөдөр бий болгохын төлөө хамтдаа хичээн зүтгэхийг уриаллаа. 
 
М.Балжинням
 
 
 
 
 
 
 
 


 
Орос цэцэрлэгийн туслах багш н.ОЮУНСАЙХАН: Манай цэцэрлэг цогц сургалтын хөтөлбөрөөр ажилладаг
 
   - Орос цэцэрлэгийн хүүхдүүд сурсан мэдсэнээ нийтэд хүргэж байгаа нь өхөөрдөм санагдлаа. Сургалтынхаа талаар онцолбол?
   - Манай “Катюша” цэцэрлэг 41 дэх жилдээ үйл ажиллагаа явуулж байна. Бид Эрдэнэт хотын иргэдийн болон Эрдэнэт үйлдвэрийн ажиллагсдын хүүхдүүдэд үйлчилгээ үзүүлдгээрээ онцлогтой. Энэ хичээлийн жилд 3-7 настай 11 бүлгийн 260 орчим хүүхэд хүлээн авсан. Хүүхдүүдээ амин дэмээр баялаг орос хоол хүнсээр хангаж, өдөр тутам эрүүл мэндийн үзлэгт хамруулан, чийрэгжүүлэх, бялдаржуулах, витаминжуулахад ихээхэн анхаардаг. Чадварлаг, туршлагатай орос багш нараар хамт олноо бүрдүүлсэн манай цэцэрлэг  цогц сургалтын хөтөлбөр төлөвлөн, хүүхдэд гадаад хэлийг эзэмшүүлэхэд үгийн баялаг нэмэгдүүлэх, хэлний соёлыг өвлүүлэх, харилцааны чадамжийг дээшлүүлэх чиглэлээр зорилго тавин ажиллаж байна. Хүүхдүүд маань бүжиглэж, дуулж, сурсан мэдсэнээ оролцогчдод танилцууллаа.
 
 

 
Оёдлын цехийн Санхүү, маркетингийн албаны дарга М.ОЛОНЖАРГАЛ: Зах зээлээ өргөжүүлж, захиалгат бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх зорилт тавьсан
 

 
    - Оёдлын цехийн хувьд тулгамдсан ямар асуудал байна вэ?
   - Эрдэнэт үйлдвэрийг оёмол бүтээгдэхүүнээр хангах зорилгоор байгуулагдсан Оёдлын цех нь 2007 оноос “Эрдсүлж” компани болон ажилласан. 2019 оноос Эрдэнэт үйлдвэрийн бүтцийн нэгж боллоо. Эрдэнэт үйлдвэрийг ажлын хувцас, хэрэгцээт оёмол бүтээгдэхүүн, зэсийн баяжмалын уутаар хангах ажлыг хариуцаж байна. 2019 оны эхний 8 сарын байдлаар бид 3 тэрбум гаруй төгрөгийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэсэн. Үүнд нэг тэрбум төгрөгийн үнэ бүхий ажлын хувцас, оёмол бүтээгдэхүүн, 2 тэрбум төгрөгийн үнэ бүхий баяжмалын уут тус тус нийлүүллээ. Өртөг зардлаа хэмнэж, төлөвлөгөөгөө биелүүлэхэд анхаарахын зэрэгцээ зах зээлээ өргөжүүлж, захиалгат бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх зорилт тавин ажиллаж байна. Манай цех өнөөдрийн байдлаар 130 ажилтантай, үйлдвэрийн газрын бүтцийн нэгж болсоор цалингаа 20 хувиар нэмэгдүүллээ. Үйлдвэрийн ажиллагсдын нийгмийн хүрээнд хамрагддаг бүхий л дэмжлэг, тусламж, үйлчилгээг авч байгаа нь сайхан байна.
 

 
 
Энэрэл хүүхдийн төвийн эрхлэгч М.МАЙЦЭЦЭГ: Сурсан мэдсэнээ бусадтай хуваалцахын сайхныг ойлгож авсан байх
 
    - Энэрэл төвийн хүүхдүүд ямар авьяасаа харуулж байна вэ?
  - Эрдэнэт үйлдвэр нийгмийн хариуцлагынхаа хүрээнд бүтэн өнчин хүүхдийн “Энэрэл” төвийг 26 жил дэргэдээ ажиллуулж байна. Хүүхдүүдийнхээ өмнөөс үйлдвэрийн удирдлагууд, уурхайчиддаа баярлаж явдгаа илэрхийлье. Хүүхдүүд маань юу сурч мэдсэнээ танилцуулахаар ирсэн. Гар урлалын бүтээлүүдээ дэлгэлээ. Багш нарын чармайлт, өөрсдийн хичээл зүтгэлээр сурсан мэдсэнээ бусадтай хуваалцана гэдэг ямар сайхан зүйл болохыг ойлгож авч байгаа байх. 
 


 
Эрдэнэт сувиллын цогцолборын Чанарын мэргэжилтэн Л.МАШБАТ: Эрүүл амьдралын хэвшилтэй болцгооё
 

 
    - Эрдэнэтчүүддээ хандаж ямар зөвлөгөө өгөх вэ?
   - Манайх өртөөчилсөн хэлбэрээр асар майхан байршууллаа. Эхо аппаратны үзлэг хийж, сахар, биеийн жингийн индекс тодорхойлсон. Мөн нурууны татлага хэрхэн хийх талаар зөвлөгөө өгч, хүчилтөрөгчийн коктейлоор үйлчиллээ. Иргэдэд өглөөний цай, хөдөлгөөний ач холбогдлын талаар ойлголт өгч, өглөөний цайны 7 багц бэлтгэн танилцуулсан. Өглөө бүр ширгэсэн ус ууж, биеийн үйл ажиллагаагаа тэнцвэржүүлэх, булууны яс хэрэглэж хэвших, өглөөний цайгаа уух зэрэг нь өнөөгийн бидний эрүүл явах эх үндэс болох юм. Эрүүл амьдралын хэвшилтэй болцгооё гэдэг үгийг нийт Эрдэнэтчүүддээ уриалмаар байна.
 
 
 
И.Чинтогтох
Фото: Ш.Лхамсүрэн
 

 
 
Спорт цогцолборын их эмч П.МӨНХЦЭЦЭГ: Бассейнд 2-5 настнуудаа бүртгэж эхэлсэн
 
 
   - Спорт цогцолборын үйл ажиллагааны талаар мэдээлэл өгнө үү? Энэ хичээлийн жилд шинээр нэмэгдсэн дугуйлан бий юу?
   - Эрдэнэт үйлдвэрийн Спорт цогцолбор Орхон аймгийн хүүхэд залуучуудыг спортод дур сонирхолтой болгох, тэдний бие бялдрыг хөгжүүлэхэд бүх талаар анхааран ажилладаг. Өнөөдрийн байдлаар 118 ажилтан, 7 албатай үйл ажиллагаа явуулж байна. Алба бүр өөрийн онцлогтой. Энэ хичээлийн жилд 25 төрлийн дугуйлан, секц хичээллэнэ. Өвөл цагийн үйл ажиллагааны нээлтийн үеэр дугуйлан, секцийнхээ мэдээллийг танилцуулж, хүүхэд, залуучуудаа элсүүлэх ажлыг зохион байгуулж байна. Дугуйланг хариуцсан багш нар бүртгэл хийж, нэг цэгийн үйлчилгээнээс эмчийн үзлэг үзүүллээ. Манай дугуйлангууд төлбөрийн хувьд боломжийн, эцэг эхчүүдэд ачаалал өгөхгүй талаас нь анхаарсан. Бид энэ хичээлийн жилээс усан бассейнд 2-5 настнуудаа бүртгэж эхэлсэн. 
 
 

 
Сэлэнгэ амралт, аялал жуулчлалын цогцолборын дарга И.ЖАРГАЛСАЙХАН: Бид эрүүл хоолоор үйлчлэхийг эрхэмлэдэг
 
 
   - Өнгөрсөн дөрөвдүгээр сараас шинэ бүтэц, зохион байгуулалтад орсон СААЖЦ-ын үйл ажиллагаа хэр явагдаж байна вэ? Өнөөдрийн үйл ажиллагааны талаар сэтгэгдлээ хуваалцана уу?
   - Үр бүтээлтэй сайхан үйл ажиллагаа болж байна. Нийгмийн цехүүд нь Эрдэнэт үйлдвэрийн 6000 гаруй ажилтны нийгмийн бүхий л асуудлыг шийдвэрлэж ирсэн. Бид хүүхдүүд болон ажиллагсдаа ая тухтай амраах, халуун хоолоор үйлчлэх, хүлэмжийн, рестораны, зочид буудлын үйлчилгээ үзүүлэх чиглэлд ажиллаж байна. Эрдэнэт үйлдвэр нийгмийн хариуцлагынхаа хүрээнд Энэрэл асрамжийн төвийг ажиллуулдаг. Энэ төв ч манай нэг бүрэлдэхүүн мөн. Цогцолборын хэмжээнд хөдөлмөрийн гэрээгээр 157, хөлсний гэрээгээр 51 ажилтан ажилладаг. Ил уурхайн “Сэлэнгэ” цайны газар амжилттай ажиллаж байгаад сэтгэгдэл өндөр байна. Бид эрүүл хоолоор үйлчлэхийг эрхэмлэн, үйлчилгээний чанар стандартаа дээшлүүлэхэд анхаарах болно. 
 
 
 
Технологийн сургуулийн захирал Д.ЗОРИГТХҮҮ: ХАБЭА-н чиглэлээр жилд 8300 хүнийг хамруулдаг
 

 
   - Технологийн сургууль өмнөө тавьсан зорилго, зорилтоо хуваалцахгүй юу?
   - Технологийн сургууль жилдээ 10-12 мянган хүнд сургалт явуулдаг. Өнөөдрийн байдлаар бид сургалтуудаа танилцуулж, мэдээлэл өглөө.  Манайх ахлах сургуулийн 10 дугаар ангиас дээш, мэргэжлийн түр сургалт, мэргэжлийн боловсрол олгох нэг жилийн курс, бакалаврын, магистрын 10 хөтөлбөрөөр тус тус сургалт явуулдаг. Үүний зэрэгцээ хувь хүний хөгжлийн сургалтууд тасралтгүй зохион байгуулж байна. ХАБЭА-н чиглэлээр жилд 8300 хүнд, бүтээмж инновацийн чиглэлээр 1000-аад хүнийг хамруулдаг. 2020 онд манай сургуулийн 45 дахь хичээлийн жил тохиох тул ойгоос өмнө ахлах сургуулиа Кембриджийн хөтөлбөрт шилжүүлэх, Техникийн боловсрол олгох, Бакалаврын үр дүнд суурилсан CDIO хөтөлбөрийн хэрэгжилтэнд оролцоно. Манайх 95 ажилтан, 4 тэнхимтэй үйл ажиллагаа явуулдаг. Бакалаврын түвшинд 2054 хүн төгсгөж, одоогоор 550 хүн нь Эрдэнэт үйлдвэрт ажиллаж байна. 800-аад хүнд техникийн боловсрол олгосон. Багшлах боловсон хүчний 20 гаруй хувь Эрдэнэт үйлдвэрийн техникийн боловсролтой анхны 462, Оюутолгойн анхны 465 хүнийг тус тус бэлтгэсэн.
 
 
И.Чинтогтох
Фото: Ш.Лхамсүрэн
     Эрдэнэт үйлдвэрийн нийгмийн 11 цех, нэгж өвөл цагийн үйл ажиллагааны нээлтээ өнгөрсөн амралтын өдрөөр А.Амарын талбайд зохион байгууллаа. Нээлтэд Орхон аймгийн Засаг дарга Д.Батлут, Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд Ерөнхий инженер Т.Батмөнх, Хөгжлийн асуудал хариуцсан орлогч захирал П.Энхбат нар оролцож, үзэсгэлэнгийн үйл ажиллагааг сонирхлоо. Цэцэрлэгийн багачууд, сургуулийн сурагчдын урлагийн тоглолт, орос дэлгүүрийн амталгаат худалдаа, Оёдлын цехийн загварын үзүүлбэр, Эмнэлэг сувиллын цогцолборын эмч нарын үзлэг, зөвлөгөө, Энэрэлийн хүүхдүүдийн гар урлалын бүтээл, Хүлэмжийн эко ногоо, тарьц суулгацын үзэсгэлэн, Технологийн сургуулийн сургалтын талаарх мэдээлэл, Соёл урлагийн болон Спорт цогцолборын дугуйлан, секцийн бүртгэл гээд нийгмийн чиглэлээр иргэд, олон нийтэд хүргэх бүхий л үйлчилгээгээ Эрдэнэт үйлдвэр дэлгэн харуулсан нь энэ байлаа. Нийгмийн цехүүдийн хийж хэрэгжүүлдэг ажлын нэгээхэн хэсгээс хүргэхээр энэхүү сурвалжилгаа бэлтгэлээ.
 

 
 
   Нийгмийн харилцааны хэлтсийн дарга Д.ӨНӨБАТ: Нийгэмд хэрэгцээтэй дэмжлэг, тусламж юу байгааг илрүүлэхийг зорилоо
 

 
   - Өвөл цагийн үйл ажиллагааны нээлт сайхан боллоо. Эрдэнэт үйлдвэр байгуулагдсан цагаасаа нийгмийн хариуцлагыг үүрч ирсэн. Ингэхдээ зөвхөн өөрийн ажиллагсад бус Эрдэнэт хотын соёл, спорт, сургууль, цэцэрлэг зэрэг нийгмийн бүх салбарт үйлчилгээ, дэмжлэг үзүүлдэг байсан. Эрдэнэт үйлдвэр энэ онд Засгийн газрын тогтоолоор Төрийн өмчит үйлдвэрийн газар болсон. Улмаар ажиллагсдын нийгмийн асуудалд илүүтэй анхаарч, Нийгмийн харилцааны хэлтсийг байгууллаа. Хэлтэс байгуулагдаад удаагүй ч нийгмийн цехүүдийнхээ үйл ажиллагааг сурталчилах, нийгмийн хэрэгцээтэй дэмжлэг тусламж юу байгааг олж илрүүлэх, түүнийг хийх боломжийг судлах зорилгоор анх удаа өргөн хүрээтэй үйл ажиллагаа зохион байгууллаа. 

Соёл, урлагийн цогцолборын орлогч дарга Х.ҮНЭНЗОРИГ: Уран сайханчид маань “Алтан намар” тоглолтоор бэлэг барьлаа
 

 
    - Соёлын байгууллага ямар онцлогоо харуулж байна вэ?
  - Нийгмийн цехүүдийн өвөл цагийн үйл ажиллагааны нээлтийг Нийгмийн харилцааны хэлтэс санаачлан, зохион байгуулалтыг Соёл, урлагийн цогцолбор хариуцан ажиллалаа. Уран бүтээлчид маань “Алтан намар” тоглолтоо толилуулж, соёлын үйл ажиллагааны нэг хэсэг болсон нийтийн бүжгийг сурталчилах, түгээн дэлгэрүүлэх ажлууд зохион байгууллаа. Нийтийн бүжиг нь хөдөлгөөний дутагдлаас сэргийлэхэд ихээхэн ач тустай. Уран бүтээлчдийн амжилтын нэгээхэн хэсэг болдог уран бүтээлийн цомог, Эрдэнэт үйлдвэрийн 40 жилийн хугацаанд хийгдсэн урлагийн ном, товхимол, тоглолтын сурталчилгааны  хуудас зэргийг Орхончууд, хүүхэд залуучууддаа зориулан дэлгэлээ. Соёл, урлагийн цогцолбор Дуу бүжгийн “Эрдэнэт” чуулга, Соёл, чөлөөт цагийн сектор, Техник үйлчилгээний алба, Захиргаа гэсэн бүтэцтэй ажилладаг. Өнөөдрийн үйл ажиллагаанд 86 ажилтан маань 100 хувь хамрагдсан. Өдөрлөгийнхөө зохион байгуулалтыг сайжруулах чиглэлээр ирэх жил илүү санаачлагатай ажиллах болно.
 


   Аж ахуй, үйлчилгээний цехийн дарга Б.ТУЯА:  Үйлдвэрийн хэмжээнд үйлчилгээний стандарт нэвтрүүлнэ
 

 
  - Танд энэ өдрийн мэндийг хүргэе. Хийж хэрэгжүүлж байгаа шинэлэг ажлынхаа мэдээллээс хуваалцана уу?
 - Нээлтийн үйл ажиллагаанд манай цех 105 хүний бүрэлдэхүүнтэй оролцож байна. Бид ажлаа сурталчилах хэрэгтэйг эндээс харж, дүгнэлээ. Манай хамт олон сүүлийн гурван жил үйлдвэр, хотын орчныг ойртуулах талаар томоохон зорилт дэвшүүлэн, түүнийгээ хэрэгжүүлсэн. Энэ онд Эрдэнэт үйлдвэрийн хэмжээнд үйлчилгээний стандарт нэвтрүүлэхээр төлөвлөн, батлах шатандаа ажиллаж байна. Стандартын хэрэгжилтийг нийгмийн цехүүдээс эхэлнэ. Ингэхдээ 10 цехийн хооронд үйлчилгээний ажилчдаа солилцох журмаар зохион байгуулна. Олон арга хэмжээ төлөвлөсөн. Гар бөмбөгийн болон мэргэжлийн ур чадварын тэмцээнийг ирэх 10 дугаар сарын эхээр зохион байгуулна.

  - Уул уурхайн компанийн үйлчилгээнд нэвтрэх шинэ стандарт боловсруулахад багагүй хугацаа зарцуулав уу?
  - 2016 оноос энэ ажил эхэлсэн. Засгийн газрын Нийтлэг үйлчилгээний албатай сүүлийн гурван жил хамтран ажиллалаа. Үйлчилгээний стандартыг үйлдвэрийн хэмжээнд хөрвүүлэх чиглэлээр боловсруулсан. Энэ үйл ажиллагааг дэмжиж байгаа Ерөнхий захирлын Нийгмийн асуудал хариуцсан орлогч захирал Д.Дэлгэрбаяр, Нийгмийн харилцааны хэлтэст талархал илэрхийлье. Нийгмийн цехүүдтэйгээ гар нийлэн ажиллаж, хамтдаа хөгжих болно. 
 
 
 
И.Чинтогтох
Фото: Ш.Лхамсүрэн
 
   Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах цехийн хүнд хортой нөхцөлд ажиллагсдын хувьд нэн чухал, асар хүлээлттэй байсан асуудал нь шийдвэрлэгдлээ. Өөрөөр хэлбэл, тус цехийн Нунтаглан баяжуулах хэсгийн хөвүүлэн баяжуулагч, насосны машинч, цахилгаан тоног төхөөрөмжийн засварчдын ажлын нөхцлийг хөдөлмөрийн хүнд, халуун, хортой ангилалд оруулснаар хөнгөлөлттэй тэтгэвэр тогтоогдохоор болж байна.
   Өнгөрсөн долоо хоногийн сүүлээр Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн уурхайчидтай уулзах үеэр ажилчид дээрхи асуудлаар санал, хүсэлтээ хэлж, сүүлийн 10 орчим жил төр засагт хандсан ч шийдвэрлүүлж чадахгүй байгаагаа илэрхийлсэн. Ерөнхий захирал ажилчдын санал хүсэлтийг газар дээр нь хурдан шуурхай шийдвэрлэх үүднээс Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд С.Чинзоригтой уулзалтын танхимаас шууд ярилцаж, улмаар дээрх асуудал биелэх боломжтой болсныг дуулгасан юм. 
   Салбарын сайдын 2019 оны 09 дүгээр сарын 19-ний өдөр гаргасан тушаалаар “Тэтгэврийг хөнгөлөлттэй тогтоох газрын доор болон хөдөлмөрийн хортой, халуун, хүнд нөхцөлд хамаарах ажил, мэргэжлийн жагсаалт”-д нэмэлт өөрчлөлт оруулсанаар ийнхүү баталгаажиж байна. Тодруулбал, уг жагсаалтын “хөдөлмөрийн хортой нөхцөл”-ийн 1 дэх хэсэгт “Илчит тэрэгний түлш шүүрийн цехийн засварчин”, 27 дахь хэсэгт “Нунтаглан баяжуулах хэсгийн хөвүүлэн баяжуулагч, нунтаглан баяжуулах хэсгийн насосны машинч, нунтаглан баяжуулах хэсгийн цахилгаан тоног төхөөрөмжийн засварчин” гэсэн ажил мэргэжлийг дээрх ангилалд шинээр нэмж оруулжээ. Уул уурхай,  хүнд үйлдвэрийн салбарт ажиллагсдад нэн чухал уг шийдвэрийг  Монгол Улсын Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн Орхон аймгийн иргэдтэй хийсэн уулзалтын үеэр  Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд С.Чинзориг баталгаажуулж хэлсэн нь уурхайчдын талархлыг хүлээв.  
   Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэрийн голлох ажил мэргэжилд тооцогдох дээрх мэргэжлүүд  энэхүү ангилалд орсноор хөнгөлөлттэй нөхцөлөөр тэтгэврээ тогтоолгох эрх уурхайчдад нээгдэж байна. Нийгмийн даатгалын тухай хуулинд зааснаар ийм нөхцөлөөр тэтгэвэр тогтоолгож байгаа даатгуулагч нар 5-10 жилийн өмнө тэтгэвэрт гарах юм.  Өөрөөр хэлбэл, ердийн нөхцөлөөр эмэгтэй даатгуулагч 55 настай тогтоолгож байхад 4 буюу түүнээс дээш хүүхэд төрүүлсэн эх болон хөдөлмөрийн хүнд нөхцөлд ажилласан эмэгтэй 50 насандаа, харин халуун, хортой нөхцөлд ажилладаг бол өөрөө хүсвэл 45 насандаа тэтгэврээ тогтоолгох боломжтой юм. Энэ нь ердийн тэтгэвэр тогтоолгож байгаа хүнээс 60-120 сарын өмнө тэтгэврээ тогтоолгоно гэсэн үг. Мөн л эрэгтэй даатгуулагчийн хувьд хөдөлмөрийн хэвийн бус нөхцөлийн тэтгэврийг 5-10 жилийн өмнө тогтоолгох эрхтэй болж байна.
 
М.Балжинням
 


 
 
 

Мэдээний төрөл

Календарь

« 9-р сар 2019 »
Да Мя Лх Пү Ба Бя Ня
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30            

Зургийн цомог